Veel gezochte termen

De PsychoseNet Kennisbank

Beantwoord door

Auteur

expert avatar

Jim van Os is een herstelgerichte psychiater, hoogleraar psychiatrische epidemiologie en Voorzitter Divisie Hersenen, UMC Utrecht. Hij werkt op het raakvlak van ‘harde’ breinwetenschap, gezondheidszorgonderzoek, kunst en subjectieve ervaringen van mensen met ‘lived experience’ in de GGZ. Jim is ook familielid van mensen met psychosegevoeligheid.

Hoe ga ik als professional om met mijn eigen ggz-verleden?

Vraag

Beste Jim,

Ik ben zelf een therapeut die al jaren werkzaam is in de ggz. Helaas loop ik ertegenaan dat er een taboe heerst op eigen kwetsbaarheden van hulpverleners in de ggz. Met name denk ik in mijn positie als behandelaar. Vaak wordt gesproken over leertherapie volgen, supervisie etc. Maar wat als je letterlijk de littekens met je meedraagt? En hierdoor niet volledig jezelf kunt zijn?

Hoe kan ik bijdragen aan het verbreken van zo’n taboe? Zonder dat anderen gelijk denken: die mankeert vast veel psychisch. Mensen zouden het nooit van mij verwachten en dat is ook het ingewikkelde eraan. Tegelijkertijd wil ik mijn verleden niet verbergen, want elke dag word ik ermee geconfronteerd.

Wat is jouw visie hierop?

Dank!

Antwoord

Beste E.,

Dank je wel voor je vraag!

Wat je aansnijdt is een nogal groot thema, en heel goed dat je het hardop benoemt. Het taboe op de eigen kwetsbaarheid van hulpverleners zit diep in de ggz-cultuur. Op de keper beschouwd komt dat door een kunstmatige scheiding tussen “zij” (de mensen die we helpen) en “wij” (de behandelaren), alsof wij van een ander soort zijn. Dat klopt natuurlijk niet: iedereen is kwetsbaar en iedereeen kan psychisch lijden of trauma tegenkomen. Jij bent daar geen uitzondering op, je bent er een voorbeeld van.

En dat is precies het punt. Jouw verleden is geen identiteit en zeker geen mankement. Het is ervaringskennis, en ervaringskennis is een competentie. Goede therapeuten zetten hun persoon in om anderen te helpen, en dat lukt alleen als je je eigen kwetsbaarheid en weerbaarheid van binnenuit kent; niet voor niets laten therapieopleidingen mensen zelf in therapie gaan. Wat jij draagt is dus geen handicap voor ’t vak, in potentie is het juist je kracht. De labels die je ooit kreeg zeggen trouwens veel minder over wie je bent dan hoe je je nu verhoudt tot je eigen verhaal.

Het taboe doorbreek je niet door jezelf te ‘ontbloten’ en ook niet door je te verstoppen, het zit ertussenin. Openheid is geen alles-of-niets: je houdt zelf de regie over wat je deelt, met wie, en vooral waarom. In de spreekkamer deel je iets van jezelf alleen als ’t de ander dient, nooit als doel op zich, en je toetst dat in intervisie. Begin dus klein en veilig, bij collega’s die je vertrouwt; door simpelweg te laten zien dat een goede behandelaar ook een eigen verhaal mag hebben verschuif je de cultuur al. Je hebt nu geen contact met een ervaringsdeskundige en daar laat je denk ik iets liggen, want er is een groeiende groep professionals die openlijk vanuit de eigen lived experience werkt. Zoek die mensen op. Lotgenootschap op dit hybride pad maakt veel lichter.

En die angst dat anderen denken “die mankeert vast veel”, dat is precies hetzelfde geïnternaliseerde stigma waar je cliënten dagelijks tegenaan lopen. Hoe vrijer jij wordt in je eigen verhaal, hoe minder die angst je nog de baas is.

Hope this helps, en kijk en lees vooral verder op PsychoseNet voor meer informatie.

Greetz Jim

Beantwoord door: Jim van Os op 10 juni 2026

Gerelateerd

Meer over

overige onderwerpen

Lees ook