Main content

Vraag

Een jaar na de geboorte van mijn twee kinderen, nu 10 jaar geleden, kreeg ik een depressie. Ik was uitgeput nadat ik vol overgave voor mijn kinderen zorgde en werkte. Ik was toen 10 kilo afgevallen.

Mijn psychiater diagnosticeerde me toentertijd met een bipolaire stoornis. Ik had geen noemenswaardige voorgeschiedenis, maar volgens hem was er sprake van één hypomane periode en één depressie.

Na twee maanden werkte ik weer en ik ben geen een keer teruggevallen. Nu 10 jaar later neem ik nog steeds dezelfde medicijnen. Ik ben er duf van, maar aangezien ik bang was nog zo’n periode mee te maken ben ik de medicijnen blijven gebruiken.

Ik gebruik Lambipol (200 mg), Efexor (75 mg) en Invega (3 mg). Inmiddels heb ik al een tijdje twijfels over de noodzaak van deze medicijnen, maar mijn psychiater weigert me te helpen afbouwen.

De wachtlijsten zijn lang in Vlaanderen en wij hebben geen ggz zoals in Nederland.

Is deze medicijnencocktail gebruikelijk bij een stemmingsstoornis?

Antwoord

Beste K.,

Laat ik voorop stellen dat we via PsychoseNet geen passende persoonlijke adviezen kunnen geven. Dus mijn reactie is meer in algemene termen.

Of iemand 10 jaar na een postpartum depressie nog steeds preventieve medicijnen nodig heeft, hangt van de verdere context af. Daarbij wegen we mee of er ook vaker manie, hypomanie of depressie is voorgekomen (dus in een andere periode in je leven) en hoe erg dat dan was (opname? en/of suïcidepogingen?), of bipolaire stemmingsstoornissen in de naaste familie voorkomen, en of de stemming sindsdien echt stabiel is geweest, of dat er (ook ondanks medicatie) toch steeds weer schommelingen waren.

Als dat allemaal niet het geval is, dan is er mijns inziens geen duidelijke indicatie voor het voortzetten van preventieve medicatie. Daarnaast is er bij combinaties van medicijnen altijd de vraag: wat moeten de afzonderlijke middelen elk doen? Lamotrigine (Lambipol) is bedoeld ter preventie van bipolaire depressies. Venlafaxine (Efexor) is bedoeld ter behandeling van een acute depressie, maar wordt nadien meestal afgebouwd. Paliperidon (Invega) is bedoeld ter behandeling van acute manie of eventueel ter preventie daarvan als manie neigt tot terugkomen.

Als er twijfel is over de noodzaak deze middelen voort te zetten, dan bouw ik ze meestal een voor een af (dus één middel tegelijk geleidelijk afbouwen, paar maanden wachten, en als het goed gaat het volgende middel).

Er is zelden een reden om drie middelen eindeloos te blijven gebruiken, dat doe je eigenlijk alleen als pogingen om het af te bouwen zijn gefaald. Als je er met de huidige psychiater niet uitkomt, kun je eens advies (second opinion) bij een specialist op dit gebied vragen. Die zijn er in Vlaanderen ook.

Vriendelijke groet,

Ralph Kupka


Biografie - Ralph Kupka

Prof. dr. Ralph Kupka is hoogleraar Bipolaire Stoornissen, verbonden aan het VU Medisch Centrum (Amsterdam UMC), en psychiater bij GGZinGeest (Amsterdam) en Altrecht (Utrecht). Hij is voorzitter van het landelijk Kenniscentrum Bipolaire Stoornissen (KenBiS) en  Vice-President of Education van de International Society for Bipolar Disorders (ISBD).

Ralph Kupka werkt sinds 25 jaar in nationale en internationale onderzoeksconsortia op het gebied van bipolaire stemmingsstoornissen, en is eindredacteur van het eerste Handboek Bipolaire Stoornissen. Hij was voorzitter van de richtlijncommissie bipolaire stoornissen en bestuurslid van AKWA, het kwaliteitsinstituut voor de GGZ.

Meer informatie over de bipolaire stoornis:

Meer informatie over medicatie:

Deze vraag is gesteld door een vrouw in de leeftijdscategorie 35-50
Beantwoord door: Ralph Kupka op 30 juni 2022
  • Deel deze pagina: