Clara Koek is psycholoog en psychotherapeut, werkzaam bij GGZ-NHN, en tevens ervaringsdeskundig op het gebied van psychosegevoeligheid. Ze schrijft regelmatig blogs voor PsychoseNet.
Hoi Clara,
Een naaste heeft psychosegevoeligheid. Na het starten met olanzapine twee jaar geleden zijn er geen psychoses meer geweest.
Afgelopen week zijn er veel dingen gebeurd in korte tijd en was er sprake van toenemende dwanggedachten en intense vermoeidheid. De huisarts heeft lorazepam voorgeschreven.
Zou er nu al sprake kunnen zijn van psychose, en wat kunnen we het beste doen?
Hartelijk dank alvast.
Beste Y.,
Het klinkt niet als dat er nu al sprake is van psychose maar het zijn wel tekenen van uit balans raken.
Ik begrijp uit uw verhaal dat uw naaste psychosegevoelig is gebleken en meerdere psychoses heeft gehad? Vaak zijn er wel voortekenen, signalen die aan een psychose voorafgingen achteraf vast te stellen. Bij een eerste psychose is dat natuurlijk nog niet duidelijk, maar bij meerdere psychoses zijn deze beter herkenbaar voor de persoon in kwestie en/of voor de omgeving. Regelmatig merkt een partner, ouder, kind of andere goede bekende veranderingen op in het gedrag die eerder aan een psychose voorafgingen, eerder dan iemand dat bij zichzelf in de gaten krijgt.
Maar mensen leren ook door ervaring, om signalen eerder bij zichzelf te herkennen en bij te sturen. Meerdere nachten slecht slapen, een ritme wat onregelmatig wordt kunnen signalen zijn, of stemmen gaan horen, toename van angst en achterdocht, opvallend terugtrekgedrag. Ook leren mensen uit ervaring welke factoren een psychose eerder kunnen uitlokken en hoe ze de invloed daarvan kunnen verminderen. Dat kan echter per persoon best verschillend zijn.
Ik kan zo op afstand geen concrete adviezen geven maar contact opnemen met de huisarts is sowieso verstandig. Heeft uw naaste eerder bij psychose hulp gehad van de huisarts of is er toen ook een psychiater/ggz bij betrokken geweest?
Het is goed om met een behandelaar een signaleringsplan te maken gericht op het voorkomen van psychose maar waarin ook is opgenomen welke interventies het meest helpend zijn gebleken als er toch sprake is van psychose. Dat kan gaan om medicatie maar ook om andere vormen van zorg/behandeling of steun vanuit het eigen netwerk. Ook is het belangrijk om steun voor uzelf en mogelijk andere naasten te regelen, én betrokken te worden en blijven bij de behandeling van uw naaste
Ik hoop dat u hier verder mee komt.
Met hartelijke groet,
Clara Koek
