Main content

Vraag

Beste Jeroen,

Je stelt dat je heel blij bent met jouw POH in jouw proces. Maar als er niet een heel duidelijk beeld is, wat kan de POH dan in relatie tot de geestelijke gezondheid voor een patiënt betekenen? Ook hier denk ik aan continuïteit in contact. Hoe worden ze in de huisarts praktijk ingezet? Ik was van mening voor “simpele” psychologische zaken, die ze dan zelf gaan behandelen.

Nu hoorde ik recent weer een huisarts zeggen: “POH, maatschappelijk werk, hadden we vroeger ook?”

POH is laagdrempelig. Is POH GGZ wel big geregistreerd? Wat is hun vooropleiding? Waar krijgen ze hun scholing? Welke expertise is vereist? Kennelijk kan een huisarts een POH ook in het proces gaan inzetten. POH voor de continuïteit in GGZ processen is nieuw voor mij.

Antwoord

Het zijn nogal wat vragen rondom de POH. Ik haak aan op je eerste 'maar' aan het begin.

'Als er niet een duidelijk beeld is, wat kan de POH dan betekenen?'

Vaak is de huisarts in het zorgsysteem het eerste aanspreekpunt voor iemand die lichamelijke en geestelijke klachten krijgt. (Dat gaat altijd samen.) Een huisarts heeft in een routine consult hier 10 minuten tijd voor. Een duidelijk beeld krijgen van wat er mentaal lastig is vraagt om meer tijd. Dan is een POH ideaal, omdat deze meer tijd kan nemen voor een groter deel van het verhaal dat ook om meer nuance gaat. Juist als er nog geen beeld is, vind ik dat een verrijking. Een luisterend oor met menselijk contact én niet meteen patiëntgericht met labels in het achterhoofd.

Het zal enerzijds een bezuiniging zijn, ik zie het ook als efficiënter werken. Door vroegtijdig als professional stil te staan bij wat er bij iemand speelt, aan eerder adequaat steun worden gegeven en de benodigde ondersteuning beter worden verdeeld. Dat kan zijn, via het wijkteam, in de omgeving, eigen regie en eigen zelfredzaamheid, herstelwerkplaatsen, lotgenotencontact, psycho-educatie.. en ja.. ook een doorverwijzing naar 1e of 2e lijn GGZ.

Door al je vragen lees ik mogelijk een soort nog-niet-vertrouwen. En dat begrijp ik. En ergens denk ik ook. Het is ook willekeurig. Het is allemaal mensenwerk. Wat voor de een prettig is in contact, vind de ander verschrikkelijk. En dat is in de GGZ ook. Je hebt het over GGZ-processen en continuïteit. Nou vind ik lang op een wachtlijst staan voor een GGZ-proces niet getuigen van continuïteit. Net zo min de vele wisselingen van hulpverleners intern, of de term uitbehandeld zijn als de hoeveelheid geboden hulp niet strookt met het behandelproces en de daarvoor vóóraf vastgestelde hoeveelheid ondersteuning door zorgverzekeraars. Of uitbehandeld te horen krijgen wanneer GGZ-hulpverleners de problematiek te groot vinden en het niet meer weten.

Mijn pleidooi: Continuïteit in helende processen hebben we zo kleinschalig mogelijk vorm te geven in zoveel mogelijk de gewone eigen omgeving van iemand, gedragen door naasten, vrienden, familie, buurtwerkers, politie, onderwijzers, wijkteams én professionele hulpverleners. Ieder kan zijn aandeel nemen, vanuit de eigen kracht en eigen mogelijkheden. Een GGZ die dat allemaal naar zich toetrekt, dit eigen systeem veel te duur maakt én niet de hoeveelheid aan zorgvragen kan bieden, maar wel pretendeert alle deskundigheid in huis te hebben? Wat mij betreft mag de GGZ minder in de reddersstand en meer echt gaan vertrouwen op de eigen veerkracht van mensen, hun netwerk, hun wensen, hun toekomstperspectief én meer gebruik maken van de aanwezige steunbronnen in de samenleving. De huisarts is dat altijd al geweest. De POH zie ik als een goede extra pilaar om deze steun te kunnen blijven bieden: juist waar het beeld nog niet zo helder is.

Praktisch: Wie zelf behoefte hebt dit te onderzoeken in hoeverre dit kan werken en HOE het dan werkbaar gemaakt kan worden? Overleg het eens met je GGZ-hulpverleners en je huisarts of een POH-constructie haalbaar is. Vraag een gesprek aan met een POH, maak de eigen wensen en verwachtingen bespreekbaar, hoor aan wat daarvan geboden kan worden en tot slot: voel vooral in hoeverre dit oké voelt of niet. Zo ja, dan heb je een mooie constructie waar je met elkaar in vertrouwen kan bouwen aan een duurzame ondersteuningsrelatie.

Hoe een POH de eigen deskundigheid behoudt, dat weet ik niet.

Hartelijke groet, Jeroen

Beantwoord door: Jeroen Zwaal op 8 april 2019
  • Deel deze pagina: