Veel gezochte termen

De PsychoseNet Kennisbank

Beantwoord door

Expert Avatar

Dr. Peter C. Groot is onderzoeker en ervaringsdeskundige bij User Research Center NL, UMC Utrecht. Hij is deskundige medicatie afbouw en taperingstrips. Taperingstrips (ook wel: afbouwmedicatie) maken veilige afbouw praktisch mogelijk van medicijnen die bij te snel stoppen problemen kunnen veroorzaken.

Paroxetine werkt niet meer na 30 jaar gebruik, wat kan ik doen?

Vraag

Na 30 jaar gebruik van paroxetine 10 mg werkt het niet meer. Ik kreeg klachten zoals een hoge hartslag, veel zweten en veel angst.

Vanwege de hoge hartslag heb ik een bètablokker gekregen van de cardioloog. Tegelijkertijd moest ik van de paroxetine af. Ik heb de paroxetine in vier weken afgebouwd met heel veel ontwenningsverschijnselen.

Nu slik ik fluoxetine sinds twee weken. Het is een hel! Ik heb veel last van de bijwerkingen en ervaar veel angst.

Wat heb ik verkeerd gedaan?

Wat zou een beter middel zijn, of moet ik weer terug naar een hogere dosering paroxetine?

Alvast bedankt.

Antwoord

Beste C.,

Je hebt het advies van je behandelaar opgevolgd en kunt jezelf daarom maar beter niet kwellen met de vraag wat je verkeerd hebt gedaan. Want daarmee doe je jezelf tekort en maak je jezelf alleen maar ongelukkiger.

Ook van je behandelaar kun je niet zeggen dat hij iets verkeerd heeft gedaan, want ik ga ervan uit dat hij met de beste bedoelingen het in mijn ogen terechte advies heeft gegeven om met je paroxetine te stoppen. Wat daarbij niet goed is gegaan is dat je, toen je met je paroxetine bent gestopt, dat gedaan hebt door de paroxetine in één maand af te bouwen. Wat voor jou veel te snel blijkt te zijn geweest, waardoor je last hebt gekregen van onttrekking waar je nu nog steeds last van hebt, ook al gebruik je nu sinds twee weken fluoxetine. De belangrijke vraag voor jou is nu wat je het beste kunt doen om weer van die onttrekkingsklachten af te komen.

Omdat je, zoals ik begrijp, nog maar twee weken geleden met paroxetine bent gestopt is het goed mogelijk dat het weer gaan gebruiken van een lage dosering paroxetine jou hierbij kan helpen. Omdat je lichaam nog niet gewend is aan het feit dat je geen paroxetine meer gebruikt, kan dat mogelijk snel tot verlichting van je ergste klachten leiden. Helemaal zeker is dat niet, omdat iedereen nu eenmaal anders op veranderingen in (de dosering) van medicatie reageert. Maar er is een goede kans dat dit jou kan helpen. Hoe hoog die dosering van de paroxetine dan moet zijn is een kwestie van voorzichtig en verantwoord uitproberen, in goed overleg met je behandelaar. Een paar mg kan misschien al genoeg zijn. Met de fluoxetine kun je, als je hiervoor kiest, dan waarschijnlijk beter weer stoppen.

Een andere optie waar je in overleg met je behandelaar voor kunt kiezen is afwachten tot de hoeveelheid fluoxetine in je lichaam hoog genoeg is geworden (dat duurt bij fluoxetine een tijdje) om misschien iets tegen je klachten te doen. Hoelang je daarop dan moet wachten is helaas niet goed te voorspellen, omdat ook hier geldt dat dit voor iedereen anders kan zijn.

Welke van deze twee mogelijkheden voor jou het beste zal kunnen werken kun je dus niet zeker weten. Daarom is het belangrijk dat je dit allemaal doet in goed overleg met je behandelaar.

Als het je zo lukt om minder klachten te krijgen, dan is het advies om een tijd(je) op dezelfde dosis te blijven tot je klachten voldoende zijn verminderd en hopelijk helemaal verdwenen zijn en je je weer stabiel en goed genoeg voelt om opnieuw te gaan afbouwen. Want dat kan dan nog steeds. Alleen moet je dat dan wel voorzichtiger gaan doen dan je eerder hebt gedaan, en daarvoor veel meer tijd nemen. Omdat je nu weet dat te snel afbouwen jou ernstige klachten gaat bezorgen.

Hoe je verantwoord en voorzichtig genoeg en in goed overleg met je behandelaar medicatie kunt afbouwen kun je nalezen in de algemene uitleg over afbouwen van medicijnen. Die uitleg vind je onder dit antwoord. Mijn antwoord kun je uiteraard aan je behandelaar laten lezen als je daarmee gaat bespreken wat er aan je klachten kan worden gedaan.

Ik hoop dat je met dit antwoord geholpen zult zijn en dat dat zal helpen om, samen met je behandelaar, snel iets aan je huidige klachten te kunnen doen. Ik wens je daarbij alvast veel succes.

Met vriendelijke groet,

Peter


ALGEMENE UITLEG OVER VERANTWOORD AFBOUWEN IN DE PRAKTIJK
Als je medicatie gebruikt raakt je lichaam daaraan gewend. Over wat er dan in je lichaam allemaal kan gebeuren is best veel bekend maar nog lang niet genoeg om te kunnen voorspellen of en wanneer en hoe snel iemand onttrekkingsklachten zal krijgen, hoelang die dan zullen duren en hoe erg die dan zullen zijn.

Omdat je niet van tevoren precies kunt weten of de snelheid waarmee je gaat afbouwen voor jou goed is, moet je tijdens het afbouwen proberen om iedere dag bij te houden hoe goed dat voor jou gaat. Zolang het goed gaat kun je verder gaan met afbouwen volgens het schema dat was gekozen. Als je merkt dat je tijdens het afbouwen (onttrekkings)klachten begint te krijgen, dan is dat een teken dat het afbouwen voor jou te snel begint te gaan.

Wat je dan NIET moet doen is zomaar verder gaan met het verlagen van de dosis, omdat onttrekkingsklachten dan nog erger zullen worden. En dat wil je niet. Wat je WEL moet doen is contact opnemen met je behandelaar en bespreken of je bijvoorbeeld een tijdje op dezelfde dosis gaat blijven. We noemen dat stabiliseren. Stabiliseren doe je om je lichaam de tijd te geven om te wennen aan de dosis waarop je zat toen je klachten begon te krijgen. Onttrekkingsverschijnselen zullen hierdoor verminderen en hopelijk weer helemaal verdwijnen. Dat kan heel snel gaan. Als dat gebeurd is, dan kun je daarna als je je weer goed en sterk genoeg voelt verder gaan met afbouwen. Alleen moet je dat dan langzamer doen dan je eerder deed.

Als je op deze manier met je behandelaar goed kunt samenwerken dan heb je de minste kans op problemen en de grootste kans dat het afbouwen zal lukken. Als je daarvoor meer tijd nodig hebt, dan moet je die tijd ook nemen.

De beste manier om geleidelijk en verantwoord af te bouwen zoals hierboven bedoeld is, is om de dosis in een aantal kleine stapjes te verlagen waarbij ervoor gezorgd wordt dat die stapjes naar het einde toe steeds kleiner worden. In technische termen noemen we dat hyperbolisch afbouwen. Je kunt dit vergelijken met de manier waarop een kind van een glijbaan afgaat. In het begin gaat dat sneller maar door de curve van de glijbaan gaat dat naar het einde toe steeds langzamer. Dat zorgt ervoor dat het kind, ook al gaat dat in het begin heel snel, aan het eind toch zonder schok en heel gelukkig tot stilstand kan komen. Bij afbouwen probeer je hetzelfde te bereiken. Waarbij je jezelf kunt helpen door tijdens het afbouwen goed op te letten hoe dat voor jou gaat zodat het afbouwschema op tijd kan worden aangepast als je merkt dat het voor jou te snel begint te gaan (dat wil zeggen als je door het afbouwen klachten krijgt).

Bij afbouwmedicatie zit altijd een zelfmonitoringformulier dat je één keer per dag moet invullen. Dat is niet moeilijk en het kost je niet veel tijd. Als je dat iedere dag doet dan kun je veel beter zien hoe het afbouwen voor jou gaat, en als je het ingevulde formulier aan je behandelaar laat zien dan kan hij of zij dat ook zien. Dat helpt jullie om samen goede beslissingen over jouw afbouw te nemen.

Deze vraag is gesteld door een vrouw in de leeftijdscategorie 65+
Beantwoord door: Peter Groot op 12 januari 2023

Gerelateerd

Meer over

Afbouwen
antidepressiva
Bijwerkingen
Medicatie

Lees ook