Main content

Vraag

Beste Peter Groot,

Ik denk erover om mijn antidepressivum af te bouwen. Ik gebruik al sinds het jaar 2000 antidepressiva, eerst paroxetine en daarna venlafaxine.

Ik heb meerder keren geprobeerd de venlafaxine af te bouwen. De laatste keer is ongeveer 14 jaar geleden. Ik kwam toen tot 37.5 mg en toen ging het mis. Angst voor een nieuwe depressie beving me tijdens een vakantie en ik raakte in paniek. Toen ben ik teruggegaan naar 150 mg en daar zit ik nog steeds op.

Als ik afbouw, na 22 jaar, is er dan een kans dat mijn hersenen het niet meer zelf kunnen?

Ik lees overal dat het afbouwen van venlafaxine heel moeilijk gaat. Is het dan zinvol om te wisselen voor ik afbouw?

Alvast veel dank.

Antwoord

Beste B.,

Veel mensen die antidepressiva zoals venlafaxine gebruiken komen daar moeilijk weer vanaf, omdat ze tijdens of na het stoppen last krijgen van onttrekkingsverschijnselen. Je hebt dat helaas zelf al meerdere keren ervaren bij je eerdere pogingen om met venlafaxine te stoppen. Dat je toen heftige klachten had heeft niets te maken met het terugkeren van een depressie. Die klachten werden veroorzaakt doordat de manier waarop je probeerde af te bouwen voor jou veel te snel ging.

Wij hebben onderzoek gedaan waaraan ook mensen deelnamen die al vele jaren antidepressiva hadden gebruikt en meerdere keren hadden geprobeerd om te stoppen, wat niet gelukt was omdat ze - net als jij - bij het afbouwen veel te veel last kregen van onttrekkingsverschijnselen. Toen deze mensen opnieuw een poging deden om te stoppen, maar veel geleidelijker dan ze eerder hadden gedaan door gebruik te maken van taperingstrips, hadden ze tijdens het afbouwen veel minder last van onttrekkingsverschijnselen. Daardoor slaagde 70% van deze mensen er toen wel in om helemaal af te bouwen. Hieruit blijkt dat het, ook nadat iemand heel lang antidepressiva heeft gebruikt, nog steeds mogelijk is om daarmee te stoppen. Het is niet zo dat je hersenen door dat langdurige gebruik niet meer zonder dat antidepressivum zouden kunnen.

Hoe je bij het afbouwen te werk kunt gaan en wat daarbij belangrijk is kun je rustig nalezen in de tips voor afbouw van medicatie.

Er is geen dringende reden om voordat je gaat afbouwen eerst over te stappen op een ander antidepressivum, zoals fluoxetine. Er zijn namelijk taperingstrips voor venlafaxine waarmee je in je eigen tempo volgens een verantwoord afbouwschema kunt afbouwen. Belangrijke overweging hierbij is ook dat zo'n overstap op fluoxetine, als die niet op een goede manier gebeurt, zelf ook weer problemen kan veroorzaken. En nadat je bent overgestapt weet je niet of het afbouwen daardoor voor jou makkelijker zal worden, want ook bij fluoxetine zijn er mensen die bij het afbouwen grote problemen hebben. Het zijn er gelukkig veel minder dan bij venlafaxine, maar je weet van tevoren niet hoe dat bij jou zal zijn.

Ik hoop dat dit antwoord je helpt om in goed overleg met je behandelaar een goed besluit over eventuele afbouw van je venlafaxine te nemen. En dat het afbouwen, als je daartoe besluit, voor jou goed zal verlopen. Ik wens je daarbij veel succes.

Met vriendelijke groet,

Peter


Logo biografie Peter Groot

Dr. Peter C. Groot, onderzoeker en ervaringsdeskundige, User Research Centre, Utrecht University UMC.

INFORMATIE OVER AFBOUWMEDICATIE (taperingstrips, stabilisatiestrips, switch-strips en strips op maat) en hoe die kan worden voorgeschreven is te vinden op www.taperingstrip.nl (dit is een website van het User Research Center NL).

VERGOEDING VAN AFBOUWMEDICATIE: hierover is helaas nog steeds onduidelijkheid. Enkele zorgverzekeraars (met name DSW en ENO) vergoeden afbouwmedicatie, de meeste andere doen dat (nog) niet. Meer informatie hierover is te vinden bij de Vereniging Afbouwmedicatie, die strijdt voor vergoeding.

TIPS VOOR HET AFBOUWEN VAN MEDICATIE van Prof. dr. Jim van Os: https://www.psychosenet.nl/medicatie/medicatie-afbouwen/tips-voor-het-afbouwen-van-medicatie/

Lees verder over antidepressiva:

Deze vraag is gesteld door een vrouw in de leeftijdscategorie 35-50
Beantwoord door: Peter Groot op 5 mei 2022
  • Deel deze pagina: