Antwoord
Dag U.,
Dank voor je bericht. Ja, ik snap je dilemma helemaal. Als je alle antipsychotica op een rijtje zet heb je aan de ene kant “bewegingsstoornissen, vlakheid” en aan de andere kant “angstwerend, slaapbevorderend, gewichtstoename”. En laten we eerlijk zijn: de gewichtstoename bij olanzapine kan enorm zijn. Meer dan 12% van het oorspronkelijk gewicht is zeker geen uitzondering. En dat heeft gevolgen voor hoe je eruitziet, hoe makkelijk je beweegt, voor je suikerwaarden. Kortom, niet eenvoudig. En dosisverlaging is ook geen oplossing; het effect treedt al op bij de laagste doseringen. En dan heb je ook nog een eetstoornis in het verleden, met alles wat dan weer geactiveerd wordt.
Ik ga je zeggen wat ik tegenwoordig doe. Niet alles werkt voor iedereen, maar ik zet even op een rijtje wat ik zoal doe.
- Zorg voor een slot op de deurtjes voor het snoepen ’s nachts. Of laat iemand anders de lekkere dingen opbergen ergens met een slotje. Zorg voor dingen als komkommers, wortels… voor het geval het gevoel echt niet meer te weerstaan is. Dan is de schade minder.
- Vraag aan je psychiater of hij je metformine wil voorschrijven. Dat middel kan een paar kilo schelen. Het is een middel tegen suikerziekte, en waarom je er precies van zou afvallen is mij een raadsel, maar het is wel zo.
- Kijk of je psychiater of je huisarts mee wil werken aan het voorschrijven van Ozempic. Dat is niet zonder haken en ogen; we weten nog niet precies wat alle psychiatrische bijwerkingen zijn. Maar het is wel vreselijk effectief. Helaas: niet vergoed. Dus reken wel op zo’n 200 euro kosten per maand. Ik vind dit zelf echt een heel treurige zaak; áls we nu eens een situatie hebben waar het ongewenste effect van medicatie bestaat, waarbij gezonder leven vaak lastiger is door de honger, dan is het toch wel bij het gebruik van antipsychotica. Het kan zo veel nadelige gevolgen opnemen dat ik de prijs eerlijk gezegd in dit specifieke geval best vind meevallen voor wat het oplevert. Nog steeds veel te duur, maar toch..
En, dat moet ik ook zeggen, en bewust als laatste, kijk wat je met bewegen kunt doen, met sporten. Het is niet makkelijk, ik snap het, kijk wat je met groepjes kunt doen wellicht. Of mensen die je kent of gaat leren kennen via een Recovery College. Het scheelt wellicht een paar kilo, maar het geeft veel, veel meer winst dan dat: het buiten zijn, actief zijn, sociaal bezig zijn, kan echt een enorm positieve boost geven.
Ik spreek overigens bewust niet over nog een medicatiewissel. Waar gewichtstoename als risico aanwezig is, ontbreken bewegingsstoornissen vaak meer, maar ook omgekeerd. Dus dat probleem zit ook wel deels ingebakken in de middelen die we hebben. Uiteraard zou het kunnen zijn dat je ergens een middel treft dat precies de ‘sweet spot’ voor je is, maar dat vraagt veel trial and error en is zeker geen garantie!
Groet en heel veel succes,
Thijs
Disclaimer
Bespreek eventuele verandering van medicatie of andere aspecten van je behandeling altijd eerst met je voorschrijvende arts
Ga niet alleen dingen zitten veranderen, dat is niet de bedoeling van de adviezen van de experts van PsychoseNet. Bedenk je dat de adviezen van experts altijd van algemene aard zijn – je kunt ze niet zonder meer op jezelf van toepassing achten, dat kan pas na overleg met je behandelaar of huisarts. Onze expert heeft je immers niet persoonlijk onderzocht.
Beantwoord door: Thijs van Oeffelt op 15 mei 2026