Hoofdstuk 17
Soms begint een kantelpunt met iets kleins. Voor Miriam was dat een telefoontje. In deze blog vertelt ze over een gepland interview waarbij de psycholoog van haar overleden zoon ook aanwezig zal zijn. Een onverwachte wending zorgt ervoor dat de psycholoog niet kan deelnemen, wat bij Miriam paniek en stress oproept over wat komen gaat. Maar juist in die onverwachte wending ontstaat een inzicht dat haar rouw kan verlichten en een stukje bevrijding biedt.
Lees eerdere hoofdstukken van Miriam hier!
De reden van zijn afzegging bleek vrij onbenullig. Iemand op zijn werk bleek corona te hebben opgelopen en daarom kon hij niet bij het interview zijn. Daar kon je niet over soebatten. Je kon je er het hoofd over breken, vraagtekens plaatsen, maar het zou bij gissen blijven.
Zo direct en zakelijk als de mededeling over de telefoon had geklonken, zo snel was haar antwoord geweest. Veel te snel. Ze nam geen tijd om een ander scenario te verzinnen.
“Het spijt me. Ik hoop dat je niet ziek wordt tijdens je vakantie.”
“Dat zien we dan wel weer”, had hij lachend gezegd,
“Dat zou wel sneu zijn, nu met de feestdagen.”
“Ja, ja… en voor ik het vergeet… veel succes met het interview en ik hoor nog wel van de journalist.”
En nu dan?
Absurd was de paniek die bij haar uitbrak nadat hij het gesprek afsloot met haar nogmaals fijne feestdagen te wensen. Ze bleef roerloos op de bank zitten. Ze kon zich geen voorstelling maken van fijne feestdagen. Zelfs niet van een halve fijne feestdag. Ofschoon bij nader inzien de avondmaaltijd met gevulde kip en cranberrysaus op de eerste dag daar misschien buiten viel. En de film van “Mary Poppins”, traditiegetrouw na het afkluiven van de kippenbotjes, eveneens.
“En nu dan?” Ze stond op en opende een fles rode wijn die ze bewaarde voor als ze onverwachts bezoek zou krijgen. Het was een “Château la Grave”, grand vin de Bordeaux. Op het etiket stond verder dat de wijn een prachtige paarsrode kleur had, dat ie soepel was en heerlijk sappig met rijp rood fruit en een hint van vanille in de afdronk. Het leek haar een prima wijntje, passend bij haar gemoedstoestand. Na de stress die alle voorbereidingen met zich mee hadden gebracht, weliswaar door haar eigen initiatief opgeroepen, maar toch…
Het voelde alsof met één ruk aan het damasten tafelkleed van de met liefde gedekte tafel de kristallen glazen en het zilveren bestek van hun plek werden gesleurd. Kleine watervalletjes uit de gebroken wijnflessen vonden hun route naar het visgratenparket, de witte lelies als decoratie hier en daar tussen de chaos. Ze nam een flinke slok.
“De zegen ontbreekt”, dacht ze.
Genegeerd en buitenspel gezet…
De journalist werd er niet warm of koud van. Tenminste, zo leek het. Ze was blij dat hij de regie hield en liet het dankbaar over zich heenkomen. “Domme gans”, dacht ze, “je hebt iets niet goed ingeschat”, maar ze was te moe om er lang over na te denken.
De journalist stuurde een mail. “Ik kom gewoon naar Harlingen, het artikel kan niet te lang wachten.” Hij belde de spelbreker en plande met hem een telefonisch onderhoud. De twee mannen zouden in gesprek.
Ze voelde zich genegeerd en buitenspel gezet. Alweer.
Hij loodste mij erdoorheen
Het artikel verscheen kort daarna in een bekend landelijk dagblad. De journalist had haar een proefversie opgestuurd en na lezing had ze een aantal te krasse opmerkingen afgezwakt. De hele dag had het interview geduurd. Ze had af en toe een black-out gehad, maar hij had haar overal doorheen geloodst en het gesprek weer op gang gebracht. Gehuild had ze ook, over details die ze zich ineens herinnerde. Toen hij in zijn auto stapte, beloofde hij haar de uitgewerkte tekst zo snel mogelijk op te sturen. Het gesprek met de psychiater zou hij erbij voegen.
“Hoe ging het?” Haar vriendin kwam langs met zelfgebakken chocoladecake en bloemen.
“Wisselend.”
“Was ie aardig?”
Ze concentreerde zich op het koffiezetapparaat en gaf geen antwoord. Het was meer geweest dan het woordje aardig, veel meer, maar hoe het precies zat, had ze nog niet uitgevogeld.
Gezien en gehoord
Ze kon niet slapen, was steeds opgestaan, las een paar bladzijden uit het nieuw uitgegeven boek van Frantz Fanon, waarbij ze moest huilen omdat hij niet veel hoop gaf. Ze bekeek de foto’s van haar zoon als baby, geen goede beslissing. Op de tv keek ze naar Midsummer Murders en maakte een glas warme melk met honing.
Toen ze wakker werd, was ze uitgerust de dag begonnen. Het voelde onwennig, een nieuwe dag en een nieuw begin. Zoals ze als kind wakker werd op haar verjaardag en er van alles stond te gebeuren, maar je als kind nooit wist wat precies. Ze was gezien en gehoord. In haar verdriet en in haar woede. Hij had geluisterd en haar chaos helpen ordenen. Zijn persistente geduld om de tijd te nemen voor het zoeken naar woorden die zich zo moeilijk lieten vinden, had haar puzzel met het laatste stukje op de juiste plek definitief afgerond.
En daar viel niet mee te spotten.
Rouw omgedraaid in bevrijding
Ze zou opnieuw beginnen. Een nieuw leven als moeder van een dood kind. De zoon die ze verloren had en die ze terug ging vinden. Een zoektocht naar zijn ziel, door niets en niemand meer gehinderd.
Nu ze zich bevrijd had, kon ze zijn portret schilderen en daarmee ook hem bevrijden uit de ketenen van wat anderen over hem gedacht hadden te weten. Zij mailde de journalist dat ze het portret van haar zoon had geschilderd en stuurde een foto van het schilderij in een bijlage.
Hij vroeg of hij het op zijn website bij zijn artikel mocht plaatsen.
Meer lezen van Miriam?
Meer lezen over Rouw en herstel?
- Rouw om het verleden – ik blijf zwemmen
- Werken aan je herstel – 10 handige tools om te gebruiken – Info van PsychoseNet
- Met mijn ziel onder de arm – Riet Fiddelaers-Jaspers
Heb je een vraag?
Onze experts beantwoorden jouw vraag in het online Spreekuur van PsychoseNet. Gratis en anoniem.
Ontvang jij de PsychoseNet nieuwsbrief al?
Meld je aan en ontvang iedere week de nieuwe blogs en interessante items in je inbox.
5 reacties op “Het artikel — van rouw naar bevrijding”
Hallo Miriam! Je hebt me diep geraakt met je vraag: waarom schrijf je liever in het Nederlands? Tja, emoties / gevoelens uit te drukken, dat is voor mij een dingetje. Omdat ik ergens in het autistische spectrum onderweg ben kan ik bij mij niet zomaar vaststellen wat ik voel in een bepaalde situatie. Ik kan er dan alleen maar denken: Ik voel wat , maar wat? Moeilijk voor mij: a) vast te stellen wat ik voel b) het kunnen benoemen c) ermee om (kunnen)gaan. Dus in het Nederlands schrjven is een soort escapisme voor mij. Nederland als taal is voor mij veel pragmatischer in het gebruik dan de Duitse taal. Het liefst zou ik eigenlijk in het russisch willen schrijven ( Ja, ik weet, momenteel niet al te populair. )Maar de russische taal kent zes naamvallen! Wat een rijkdom om je in zulke taal uit te kunnen drukken. Ik zwelg soms in de russische klassieke werken ( Prosa en Lyriek)
Momenteel ben ik naast andere zaken met het schrijven van drie blogs bezig. De eerste is al af. Gaat over wat creativiteit voor mij in een moeilijke fase kan betekenen. Werktitel: Herinneringen aan wat ik met de „ drakendoder“ deed. De tweede gaat over een doodsverlangen, dat ik dus kennelijk heb overleefd en hoe ik buiten therapeuten om met dit vraagstuk ben omgegaan. Werktitel: Ja, Maar ik ben voor het leven, riep de therapeute toen ik iets zei over mijn gedachtes / verlangen naar de dood. En toen viel ik still. De derde blog zou over rouverwerking gaan. Werktitel: Rouwverwerking gaat soms onvoorziende wegen. Dat heb ik grotendeels in gedachte al op een rij gezet. Enige veronzekering erin. Ik zou dan in deze blog een aantal vragen aan je formuleren. Maar ben ook een beetje bang om te confronterend over te komen. Ik ben wat sociale contacten betreft zowat als het epicentrum voor „ Fettnäppchen“. Ik veroorzaak het en snap het pas later. En dan denk ik zuchtend: Alweer?
Hartelijke groet, Esther
Lieve Esther,
Wat heb ik geboft met jou! Het is toch stiekem een diep verlangen dat er mensen zijn die de moeite nemen om, zonder dat ze je kennen, gaan reageren op woorden die geschreven zijn. Woorden kunnen maken en breken, tot uitzinnig lovende reacties leiden maar ook tot uitsluiting, verbanning en zelfs de dood.
Zoals wij maar al te goed weten vanuit diepe ervaring zijn woorden en onze taal een manier om te overleven.
Zelf heb ik jaren in de U.S.A gewoond en lang gedacht dat ik mijzelf veel beter kon uiten in het engels. Dat had dezelfde voedingsbodem als waar jij over schrijft. Ik kon emoties beschrijven uit een tijd waarin ik het nederlands nog niet machtig was. Mijn vroege kindertijd.
Het engels gaf mij de mogelijkheid om veilig mijn gevoelens te delen.
Het schrijven van de blogs is het spannends als er reacties komen.
Ik lees dat je ook schildert.
Dat is jarenlang mijn basis geweest. Schrijven doe ik pas met deze blogreeks.
Een schilderij ontstaat bij mij altijd met een gevoel, hoe intenser het gevoel hoe makkelijker het beeld ontstaat. Nu schrijven wij samen op psychosenet. Dit lijkt wel een blog in een blog. Het is bijzonder! Met warme groet, miriam.
Beste Miriam, Ben heel opgelucht en ook blij dat je mijn antwoordend geschrijvsel hier niet als een inbreuk ervaart in je blog. Gelukkig maar! Je „ blog in blog“ gedachte vind ik heel inspirerend. Dan kan het mogelijkerwijs een soort dialoog worden waarin wederzijds gedachtes en aanvullingen kunnen worden uitgewisseld. Die dan mogelijk ook wederzijds kunnen verrijken. Leuke gedachte!
Je kunt je zo goed uitdrukken in het Nederlands! Ik heb je blogs met veel belangstelling gelezen. Je neemt me mee want je graaft. Een proces van heel diep gaan in jezelf en dan doortastend maar ook wel voorzichtig daarna handelen? Met veel zelfsreflectie. Ik was/ ben er onder de indruk van. En als me iets raakt dan wil ik soms ook erop reageren.
Bedankt! Hartelijke groet,
Esther
Ps.: Ik schilder niet. Ik teken veel ( zwart/ wit) schetsen als uigaanspunt voor … . Beeldhouwerij is mijn ding. Althans als ik ooit zou durven met steen te werken. In mijn eerste blog hier ( Verwerking door zelfanalyse) heb ik een zelf gemaakt beeldje kunnen plaatsen. Mijn eerste en laatste poging met speksteen. Veel zachte steen voor mij.
Hallo Miriam,
Blij om te lezen dat je daarna weer kon/kan schilderen en ook vooral hem. Heel ontroerende blog over rouwverwerking, vond ik. Heeft me aan het denken gezet.
Je schrijft dus over jezelf in de derde persoon?
Its soortgelijk doe ik ook bij moeilijke onderwerpen. Ik schrijf dan in het Nederlands. Dat is niet mijn moedertaal maar daardoor kan ik vanuit een soort afstand schrijven dat soms meer introspectie mogelijk maakt,denk ik.
Je rouwverwerking, je struggle daarin herken ik vanuit twee perspectieven.
Ten eerste ging in mij altijd de vraag om hoe mijn moeder de dood van haar eerstgeborene (op vijfjarige leeftijd overleden aan leukemie) heeft verwerkt of juist niet. Als een van de overgebleven kinderen bleef me alleen maar bij: Ze houdt van mij maar dan op afstand.
Ten tweede: Een tijdje geleden koos een dierbare vriendin van mij die al jaren ongeneselijk ziek was voor euthanasie. Ik zag het niet aankomen allhoewel we nog twee dagen daarvoor hadden gebeld. Ik was er kapot van toen ik hoorde dat ze was overleden.
Dus twee perspectieven. Een beetje verwarrend voor mij en ik denk dat ik een soort antwoord/vraag-blog ga schrijven en hier probeer te publiceren. Een blog met ook een aantal vragen aan jou op die je misschien of al dan niet een antwoord hebt of zou willen geven.
In ieder geval: Bedankt voor deze blog!
Greetz, Esther Matthaei
Lieve Esther, Fijn om je brief te lezen. En dat je zin krijgt om zelf ook op psychosenet te gaan schrijven. Het schrijven helpt mij om woorden te vinden bij alle emoties rond verlies. Woorden die dus bij anderen ook weer emoties oproepen, dat is wonderlijk, toch? Verder kijk ik uit naar waar jij mee komt.
Mijn vraag aan jou is: waarom schrijf je liever in het nederlands? Ik zou denken dat je moedertaal je directer bij je eigen gevoel brengt? Dan moet de blog wel weer vertaald worden!! Ha,ha, ha… warme groet, miriam