Jim van Os is een herstelgerichte psychiater, hoogleraar psychiatrische epidemiologie en Voorzitter Divisie Hersenen, UMC Utrecht. Hij werkt op het raakvlak van ‘harde’ breinwetenschap, gezondheidszorgonderzoek, kunst en subjectieve ervaringen van mensen met ‘lived experience’ in de GGZ. Jim is ook familielid van mensen met psychosegevoeligheid.
Ik ben bezig met de afbouw van diazepam. Nu slaap ik al meerdere nachten totaal niet, dus ook niet even of dommelen. De hersens staan continu aan.
Kan de onttrekking zo extreem zijn? En wat moet ik eraan doen? Het maakt me radeloos. Hoelang houdt dit aan? Slaapmedicatie af en toe om het vol te houden? Of is dit niet verstandig?
Hey R., dank voor je vraag!
Ja, dit kan echt zo extreem zijn. Slapeloosheid is een van de heftgste onttrekkingsverschijnselen bij het afbouwen van diazepam, en dat brein dat continu aanstaat herken ik zo uit de verhalen. Het betekent niet dat er iets mis is met jou. Het betekent dat de afbouw nu te snel gaat voor jouw systeem.
Even kort wat er biologisch speelt, want dat helpt om ’t te snappen. Diazepam versterkt gaba, de rem van je brein, het kalmerende systeem. Bij langdurig gebruik draait je brein die rem wat terug en zet de gas-kant (glutamaat) hoger om in balans te blijven. Bouw je dan af, dan ligt de rem ineens te laag tegenover het gas: je brein staat aan, je slaapt niet, de angst meldt zich. Dat is geen terugval van je angstgevoeligheid, het is onttrekking. De receptoren hebben tijd nodig om weer bij te stellen, en die tijd krijgen ze alleen als je ’t rustig aan doet.
Dus de kern: je gaat te snel en het antwoord is een stapje terug, niet doorzetten. Overleg met je behandelaar om de afbouwsnelheid flink te verlagen of even op je huidige dosis te blijven tot je slaap zich herstelt. Pas als ’t weer rustig is ga je verder, met kleinere stapjes en langere tussenpozen. Diazepam is daar geschikt voor want het heeft een lange halfwaardetijd, dus stabiele spiegels. Voor de laatste lastige stapjes bestaan taperingstrips, al vergoedt niet elke zorgverzekeraar die; voor de fijne afbouw kun je ook vloeibare diazepam gebruiken, waarmee je piepkleine stapjes maakt. Kijk voor de systematiek naar het Ashton manual, voor benzo’s de standaard. En verander niet twee dingen tegelijk: laat je paroxetine nu met rust, je bent al met de diazepam bezig.
Over je vraag of je af en toe een slaapmiddel kan nemen: pas op. De meeste slaapmiddelen, zoals zopiclon of zolpidem, werken op precies datzelfde gaba-systeem. Je verplaatst het probleem dan en schopt de afbouw in de war. Een enkele keer in pure nood is niet de ramp, maar als strategie werkt ’t averechts. De echte winst zit in tempo en in je lifestyle: ochtendlicht, bewegen overdag, vaste tijden, geen schermen laat, cafeïne eruit. Klinkt soft, maar bij onttrekking scheelt ’t echt. Hoelang ’t duurt kan ik niet zeggen, dat is per persoon anders, maar als je stabiliseert zakken de klachten in de loop van de tijd. Verdragen en rustig aan, daar gaat ’t om. Werk aan de winkel, maar het komt goed.
Hope this helps, en kijk ook even verder bij de informatie hieronder.
Greetz Jim
Bespreek eventuele verandering van medicatie of andere aspecten van je behandeling altijd eerst met je voorschrijvende arts
Ga niet alleen dingen zitten veranderen, dat is niet de bedoeling van de adviezen van de experts van PsychoseNet. Bedenk je dat de adviezen van experts altijd van algemene aard zijn – je kunt ze niet zonder meer op jezelf van toepassing achten, dat kan pas na overleg met je behandelaar of huisarts. Onze expert heeft je immers niet persoonlijk onderzocht.
Wil je met iemand chatten?
Ga dan naar onze chat en verrijk jezelf met een herstelondersteunende chat met een van onze medewerkers.
Wil je een blog schrijven over je ervaring met een onderwerp relevant voor PsychoseNet?
Kijk hier voor informatie.
Lees deze toegankelijke boeken over Goede Zorg:
Wil je weten hoe je medicatie moet afbouwen, of hoe je mensen hiermee kunt helpen?
Ben je op zoek naar informatie over Persoonlijk Herstel?
Ben je op zoek naar de JUISTE HULP?
