Antwoord
Hey X., dank voor je vraag!
Wat je beschrijft zie ik vaker bij mensen met een eetstoornis en trauma. De eetstoornis gaat dan niet zomaar “over eten”, het is eerder een beschermingsstrategie van het systeem. Als het lichaam of de nabijheid van anderen iets aanraakt van oude ervaringen – schaamte, onveiligheid, seksualiteit, kwetsbaarheid – dan schiet het systeem in alarm. De eetstoornis helpt dan om afstand te creëren. Minder voelen, minder lichaam, minder zichtbaar zijn. Dat voelt paradoxaal genoeg veiliger.
Dat betekent ook dat genezing meestal niet komt door alleen het eetgedrag aan te pakken. De kern zit in de relatie met het lichaam, met emoties en met nabijheid. Daar zit vaak de trauma-dynamiek.
Je schrijft dat EMDR al iets rustiger heeft gemaakt. Dat is mooi. Maar EMDR werkt vooral op herinneringen uit het verleden. Triggers in het heden kunnen toch weer het oude alarmsysteem activeren. Dat is normaal. Trauma zit niet alleen in herinneringen maar ook in het lichaam en in automatische reacties van het zenuwstelsel.
Wat vaak helpt in zo’n situatie is verder werken op drie niveaus tegelijk:
Ten eerste het lichaam weer langzaam leren bewonen. Veel mensen met een eetstoornis voelen hun lichaam als iets vijandigs of schaamtevols. Lichaamsgerichte therapieën kunnen helpen om weer veiligheid te ervaren in het lijf. Denk aan somatic experiencing, trauma releasing oefeningen, zachte adem- of lichaamswerkvormen. Het gaat dan niet om “meer voelen forceren”, maar om heel voorzichtig het lichaam weer een veilige plek laten worden.
Ten tweede de relatie met de angst veranderen. De eetstoornis reageert vaak op triggers zoals nabijheid, seksualiteit of veranderingen in het lichaam. In herstel leer je stap voor stap de angst aankijken in plaats van dat de eetstoornis het overneemt. Dat is eigenlijk een vorm van exposure. Niet in één klap, maar in kleine experimenten in het dagelijks leven. Je merkt dan langzaam dat de angst opkomt, piekt en weer zakt zonder dat je jezelf hoeft te straffen via eten of controle.
Ten derde het verhaal van schaamte en zelfbeeld. Trauma nestelt zich vaak in overtuigingen zoals “mijn lichaam is fout”, “ik ben te veel”, of “ik moet verdwijnen om veilig te zijn”. In therapie kun je die oude overtuigingen langzaam onderzoeken en herschrijven. Dat is geen snel proces. Maar het helpt om te zien dat de eetstoornis ooit een slimme overlevingsstrategie was, alleen eentje die nu vastloopt.
Belangrijk om te onthouden: psychisch lijden is zelden een defect in iemand. Het is eerder een verstoring van de samenhang tussen lichaam, emoties, relaties en levensverhaal. Herstel gaat dan niet over iets “fixen”, maar over opnieuw beweging krijgen in dat systeem. Vaak via kleine experimenten in het dagelijks leven, samen met een therapeut of anderen die je steunen.
Dus ja, de koppeling tussen trauma en een eetstoornis kan helen. Meestal niet door één techniek, maar door een proces waarin je langzaam weer meer veiligheid krijgt in je lichaam, meer ruimte voor emoties en een vriendelijkere relatie met jezelf. En soms met kleine stapjes vooruit en weer even terug. Dat hoort er een beetje bij.
Hope this helps,
Greetz Jim
Meer informatie
Disclaimer
Bespreek eventuele verandering van medicatie of andere aspecten van je behandeling altijd eerst met je voorschrijvende arts
Ga niet alleen dingen zitten veranderen, dat is niet de bedoeling van de adviezen van de experts van PsychoseNet. Bedenk je dat de adviezen van experts altijd van algemene aard zijn – je kunt ze niet zonder meer op jezelf van toepassing achten, dat kan pas na overleg met je behandelaar of huisarts. Onze expert heeft je immers niet persoonlijk onderzocht.
Empower jezelf met Kennis van PsychoseNet
Wil je met iemand chatten?
Ga dan naar onze chat en verrijk jezelf met een herstelondersteunende chat met een van onze medewerkers.
Wil je een blog schrijven over je ervaring met een onderwerp relevant voor PsychoseNet?
Kijk hier voor informatie.
Lees deze toegankelijke boeken over Goede Zorg:
- Wil je alles weten over TRAUMA in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
- Wil je alles weten over PSYCHOSE in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
- Wil je alles weten over NEURODIVERSITEIT in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
- Wil je alles weten over HOE GOEDE GGZ ERUIT MOET ZIEN in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
- Wil je alles weten over PSYCHEDELICA in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
Wil je weten hoe je medicatie moet afbouwen, of hoe je mensen hiermee kunt helpen?
- Denk je over medicatieafbouw? Kijk dan EERST naar onze 33 TIPS OVER MEDICATIEAFBOUW op de website van PsychoseNet.
- Kijk ook naar ons tweedelige WEBINAR HOE MOET IK AFBOUWEN over afbouwen van psychiatrische medicaties met Jim van Os en Peter Groot;
Deel 1 is vooral voor afbouwers bedoeld; Deel 2 vooral voor voorschrijvers.
- Wil je een PERSOONLIJK ADVIES bij het kiezen van een AFBOUWSCHEMA?
Behandelaars kunnen bij de Regenboog Apotheek een persoonlijk advies vragen voor een afbouwschema voor een patiënt.
- Wil je benzodiazepinen afbouwen, eventueel via een ander middel zoals diazepam (Valium)? Gebruik dan de KNMP-rekenhulp.
- Heb je een vraag over WELK ANTIDEPRESSIVUM JE MOET GEBRUIKEN en over de bijwerkingen van antidepressiva? Kijk dan bij onze antidepressivakeuzetool.
- Heb je een vraag over WELK ANTIPSYCHOTICUM JE MOET GEBRUIKEN en over de bijwerkingen van antipsychotica? Kijk dan bij onze antipsychoticakeuzetool.
- Wil je meer leren over bewegingsstoornissen door psychiatrische medicaties en wat eraan te doen is? Kijk dan op de website Bewegingsstoornissen in de Psychiatrie.
Ben je op zoek naar informatie over Persoonlijk Herstel?
- Wil je begrijpen dat er vijf fasen zijn in het proces van PERSOONLIJK HERSTEL? Kijk dan onze animatie hierover of bekijk ze allemaal.
- Wil je weten hoe het werkt met het maken van een DSM-DIAGNOSE VAN PSYCHOSE? Kijk dan het mini-college van Jim van Os.
- Wil je weten waarom we op PsychoseNet KRITISCH ZIJN OP HET LABEL ‘SCHIZOFRENIE’ (of andere schizo-terminologie), en waarom we denken dat het beter kan worden vervangen door de term ‘psychosegevoeligheid’? Kijk dan naar het mini-college van Jim van Os.
- Als psychisch lijden niet het hebben van een DSM-diagnose is, met de suggestie dat er iets mis is ‘in je hoofd’, wat is het dan wel? Bekijk het mini-college WAT IS PSYCHISCH LIJDEN en wat doe je eraan? van Jim van Os.
Ben je op zoek naar de JUISTE HULP?
Beantwoord door: Jim van Os op 17 maart 2026
