Fotocredits: Marieke
Sommigen zeggen dat Marieke ‘geen filter’ heeft. Zelf noemt zij het hoogsensitiviteit: alles komt diep binnen. Dat maakt het leven soms intens. Wanneer ze goed op haar grenzen let, heeft ze het gevoel dat ze daar wel mee kan omgaan. Toch liep ze als hoogsensitief persoon in de ggz en de maatschappij tegen problemen aan. Daarover vertelt ze in dit blog.
Ik weet wie ik ben
Ik ben hoogsensitief en herken me in de blog hierover (uit juni 2025) op PsychoseNet. Door mijn hoogsensitiviteit voel ik veel. Niet een beetje, maar diep. Lichamelijk, zintuiglijk, emotioneel. Van ‘iets aanvoelen in de ruimte’, geraakt worden door sferen, stemmingen, blikken. Sommigen zeggen dan, dat ik ‘geen filter heb’. Inmiddels ben ik bijna de 50 gepasseerd en weet ik wel hoe ik, met mijn manier van zijn om moet gaan. Ik weet waar mijn grenzen liggen en hoe ik mijn leven prettig, op een rustige manier kan leiden.
Hoogsensitief en een behandeling in de ggz
Toch wil ik een probleem aankaarten, waar ik tegenaan liep in de ggz. Een aantal keer in mijn leven heb ik psychische ontregeling ervaren en ben ik in aanraking gekomen met de ggz. Hier werd in de loop der jaren door hen een dik dossier over opgebouwd. De psychische ontregeling gebeurde vooral op momenten dat ik niet goed mee kon komen met de maatschappij, omdat het systeem niet perse goed is ingericht op hoogsensitieve mensen.
Mijn manier van zijn
De ggz stelde voor om te starten met psychofarmaca. Omdat ik zelf nog niet voldoende zicht had op hoe ik in elkaar stak en overprikkeld was, ben ik daarmee akkoord gegaan. Ik realiseerde me echter niet, en niemand vertelde ook aan mij, dat ik als hoogsensitief persoon niet zozeer het probleem hoef te zijn, maar dat het systeem mogelijk minder goed bij mij past.
Na jarenlang medicatie te hebben geslikt en zelf onderzoek te hebben gedaan, kwam ik tot het inzicht dat ik mijn sensitiviteit niet zozeer als een probleem hoef te zien. Ik kan daar best mee leven, zeker wanneer er meer rekening wordt gehouden met mijn manier van zijn. Of wanneer ik als dat niet voldoende lukt, mijn eigen weg bewandel en duidelijke grenzen stel, zodat ik me goed blijf voelen.
Het hielp mij niet
Daarom wilde ik afbouwen met de medicatie. Ik deed een beroep op de ggz voor begeleiding en dat werd voor mij een moeilijke periode. De ggz had inmiddels een dossier opgebouwd met de nodige diagnoses. Afbouwen is voor mijn gevoel vergelijkbaar met afkicken van drugs en is een heel zwaar proces. Daarbij kun je alle hulp, medeleven en steun goed gebruiken. Die zocht ik dus ook bij de ggz. Omdat ik steeds met wisselende psychiaters te maken had, kreeg ik niet de begeleiding en steun die ik nodig had. Sterker nog, ik ervaarde het alsof ik daarin eerder werd tegengewerkt.
De visie en begeleiding die ik toen ervaarde gingen voor mijn gevoel vooral uit van pathologie (ziekteleer), diagnoses en problemen, in plaats van acceptatie van neurodiversiteit en steun geven aan mensen om te kunnen zijn wie ze zijn. Natuurlijk zal dit niet bij elke ggz-instelling of behandelaar zo zijn, maar dit was wel mijn ervaring in die periode.
Dat heeft bij mij veel impact gehad, en daarom ben ik tot de conclusie gekomen dat deze manier van werken in mijn situatie schadelijk is geweest. Voor mij voelt het belangrijk dat er meer ruimte komt voor hoe mensen afbouwen en wat zij daarin nodig hebben. Niet pas in de toekomst na lange discussies, maar nu.
Menselijkheid, verbinding en erkenning
Ik vraag mij af hoeveel mensen in hetzelfde schuitje zitten als waar ik in zat. Mensen die misschien ook niet weten dat het hen niet aan te rekenen valt, maar dat het systeem niet altijd goed aansluit bij hun behoeften. Dat het niet altijd alleen de patiënt is die zich moet aanpassen door gevoelens te onderdrukken met bijvoorbeeld medicatie, maar dat er ook gekeken mag worden naar wat er in de omgeving en zorgstructuur nodig is om beter aan te sluiten.
Zoals gezegd heb ik een gevoelig zenuwstelsel en ben ik diep afgestemd op de wereld. En ik zie dat als een kwaliteit. Mede door wat ik zelf heb meegemaakt in de ggz, voel ik ook hoeveel pijn er kan ontstaan bij hoogsensitieve of intens beleefde mensen die niet de zorg krijgen die bij hen past. De druk op de zorg en de wachtlijsten nemen nog steeds toe. Dat is niet zo verrassend als je bedenkt dat veel in het systeem grotendeels gelijk is gebleven, terwijl steeds meer mensen vastlopen.
Een oplossing ligt volgens mij niet alleen in het uitbreiden van de ggz, het oplossen van personeelstekorten of nog meer medicaliseren, maar in een andere benadering. Door meer te werken vanuit menselijkheid, verbinding en erkenning van verschillen. Door mensen echt te horen en te ondersteunen in plaats van vooral te focussen op problemen of diagnoses. Daar ligt wat mij betreft nog veel werk.
Marieke (49) is beeldend kunstenaar cultureel ondernemer en ervaringsdeskundige. Ze ontwikkelt samen met haar partner culturele projecten. Ze hebben zelf een culturele ontmoetingsplek opgericht op Bonaire en houdt erg van de natuur.
Meer lezen over het werk van Marieke Knol: www.mariekeknol.com
Meer lezen over hoogsensitiviteit?
- Hoogsensitiviteit is geen stoornis – Info van PsychoseNet
- Hooggevoelig zijn, zowel zegen als vloek
- Vormen van Neurodiversiteit – Info van PsychoseNet
- Hoogsensitiviteit – Info van MIND
Heb je een vraag?
Onze experts beantwoorden jouw vraag in het online Spreekuur van PsychoseNet. Gratis en anoniem.
Wil je PsychoseNet steunen?
Wordt donateur en help ons om mooie projecten te realiseren.
Geef een reactie