Antwoord
Beste A.,
Het idee dat OCD een “verstoring in hersenstructuren” is, is een hardnekkig verhaal maar wetenschappelijk gezien klopt het niet helemaal zoals het vaak verteld wordt. Iedereen heeft dwanggevoeligheid in zekere mate; het zit in ons menselijke repertoire om te checken, te twijfelen, te herhalen. Bij de een is die gevoeligheid wat groter dan bij de ander. Deels door genetische varianten en deels door wat je in je leven hebt meegemaakt. Maar dat is iets anders dan een “kapot brein” of een deterministische afwijking. Psychisch lijden, ook dwang, ontstaat in een normaal brein, vergelijkbaar met hoge bloeddruk in normale bloedvaten. Dat verandert ook hoe je naar afbouw kunt kijken: je hoeft niet per definitie iets levenslang te “corrigeren” met medicatie.
Wat je nu doet is precies de goede route, namelijk kijken hoe laag je kunt. Het principe is de minimale werkzame dosis vinden. Voor veel mensen blijkt dat lager te liggen dan eerder gedacht en soms zelfs helemaal nul. Maar je hoeft daar nu niet over te beslissen, je kunt gewoon experimenteren. Wel belangrijk: heel langzaam afbouwen, vooral aan de onderkant want daar wordt het taai. Stabiliseer een tijdje op elke nieuwe dosis voor je weer verdergaat. Bij de laatste moeilijke stapjes (bijv. van 5 mg naar 0) zijn taperingstrips heel nuttig, waarmee je hyperbool kunt afbouwen.
Nog dit: hou er rekening mee dat langdurig gebruik van een antidepressivum het brein een beetje aanpast (oppositional tolerance heet dat). Daardoor kan onttrekking soms lijken op een terugval terwijl het iets anders is, het is je systeem dat zich opnieuw aan het kalibreren is. Verdragen en lifestyle eromheen versterken (slaap, beweging, voeding, sociale verbinding, regelmaat) doet enorm veel. Lifestyle is bij dwanggevoeligheid echt heel belangrijk, naast je dagelijkse exposure. En of je ooit op nul komt: dat ontdek je gewoon stap voor stap. Geef jezelf de tijd, er is geen haast.
Hope this helps en kijk vooral ook bij de informatie hieronder. En als je meer intensief contact wil, ga dan naar onze chat.
Greetz Jim
Meer informatie
Disclaimer
Bespreek eventuele verandering van medicatie of andere aspecten van je behandeling altijd eerst met je voorschrijvende arts
Ga niet alleen dingen zitten veranderen, dat is niet de bedoeling van de adviezen van de experts van PsychoseNet. Bedenk je dat de adviezen van experts altijd van algemene aard zijn – je kunt ze niet zonder meer op jezelf van toepassing achten, dat kan pas na overleg met je behandelaar of huisarts. Onze expert heeft je immers niet persoonlijk onderzocht.
Empower jezelf met Kennis van PsychoseNet
Wil je met iemand chatten?
Ga dan naar onze chat en verrijk jezelf met een herstelondersteunende chat met een van onze medewerkers.
Wil je een blog schrijven over je ervaring met een onderwerp relevant voor PsychoseNet?
Kijk hier voor informatie.
Lees deze toegankelijke boeken over Goede Zorg:
- Wil je alles weten over TRAUMA in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
- Wil je alles weten over PSYCHOSE in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
- Wil je alles weten over NEURODIVERSITEIT in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
- Wil je alles weten over HOE GOEDE GGZ ERUIT MOET ZIEN in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
- Wil je alles weten over PSYCHEDELICA in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
Wil je weten hoe je medicatie moet afbouwen, of hoe je mensen hiermee kunt helpen?
- Denk je over medicatieafbouw? Kijk dan EERST naar onze 33 TIPS OVER MEDICATIEAFBOUW op de website van PsychoseNet.
- Kijk ook naar ons tweedelige WEBINAR HOE MOET IK AFBOUWEN over afbouwen van psychiatrische medicaties met Jim van Os en Peter Groot;
Deel 1 is vooral voor afbouwers bedoeld; Deel 2 vooral voor voorschrijvers.
- Wil je een PERSOONLIJK ADVIES bij het kiezen van een AFBOUWSCHEMA?
Behandelaars kunnen bij de Regenboog Apotheek een persoonlijk advies vragen voor een afbouwschema voor een patiënt.
- Wil je benzodiazepinen afbouwen, eventueel via een ander middel zoals diazepam (Valium)? Gebruik dan de KNMP-rekenhulp.
- Heb je een vraag over WELK ANTIDEPRESSIVUM JE MOET GEBRUIKEN en over de bijwerkingen van antidepressiva? Kijk dan bij onze antidepressivakeuzetool.
- Heb je een vraag over WELK ANTIPSYCHOTICUM JE MOET GEBRUIKEN en over de bijwerkingen van antipsychotica? Kijk dan bij onze antipsychoticakeuzetool.
- Wil je meer leren over bewegingsstoornissen door psychiatrische medicaties en wat eraan te doen is? Kijk dan op de website Bewegingsstoornissen in de Psychiatrie.
Ben je op zoek naar informatie over Persoonlijk Herstel?
- Wil je begrijpen dat er vijf fasen zijn in het proces van PERSOONLIJK HERSTEL? Kijk dan onze animatie hierover of bekijk ze allemaal.
- Wil je weten hoe het werkt met het maken van een DSM-DIAGNOSE VAN PSYCHOSE? Kijk dan het mini-college van Jim van Os.
- Wil je weten waarom we op PsychoseNet KRITISCH ZIJN OP HET LABEL ‘SCHIZOFRENIE’ (of andere schizo-terminologie), en waarom we denken dat het beter kan worden vervangen door de term ‘psychosegevoeligheid’? Kijk dan naar het mini-college van Jim van Os.
- Als psychisch lijden niet het hebben van een DSM-diagnose is, met de suggestie dat er iets mis is ‘in je hoofd’, wat is het dan wel? Bekijk het mini-college WAT IS PSYCHISCH LIJDEN en wat doe je eraan? van Jim van Os.
- Ben je op zoek naar tools om uit je hoofd te komen en te kiezen voor wat belangrijk is? Kijk dan op deze site. Gebaseerd op Acceptance & Commitment Therapy (ACT).
- Wil je werken aan je lifestyle? Hier vind je goede informatie.
Ben je op zoek naar de JUISTE HULP?
Beantwoord door: Jim van Os op 27 mei 2026
