Jim van Os is een herstelgerichte psychiater, hoogleraar psychiatrische epidemiologie en Voorzitter Divisie Hersenen, UMC Utrecht. Hij werkt op het raakvlak van ‘harde’ breinwetenschap, gezondheidszorgonderzoek, kunst en subjectieve ervaringen van mensen met ‘lived experience’ in de GGZ. Jim is ook familielid van mensen met psychosegevoeligheid.
Beste Jim,
Ik heb een vraag over psychose en stemmen. Kan het zo zijn dat je naarmate de tijd vordert, beter met de stemmen om kunt gaan? En blijven de stemmen voor altijd bestaan als er geen medicatie wordt gebruikt?
Ik wil mijn partner zo min mogelijk belasten met mijn angsten hierover want ik ben bang dat ik iets bij hem activeer en er wellicht een nieuwe episode ontstaat. Klopt dit, of kun je dit ontkrachten?
Bedankt alvast.
Beste H.,
Dank voor je vraag!
Je eerste vraag over het beloop: ja, mensen leren over de jaren bijna altijd anders omgaan met stemmen. Vaak verdwijnen ze niet helemaal, maar de machtsverhouding verandert. In het begin zijn de stemmen de baas en vertellen ze de waarheid, zo voelt dat. Met de tijd, met er woorden aan geven, met ervaring, ga je er niet meer automatisch in mee en word je zelf de baas. Niet ‘wegmaken’ dus, wel regie pakken.
Of ze voor altijd blijven zonder medicatie valt niet te voorspellen, en het is ook geen puur medicatieverhaal. De onderligende gevoeligheid blijft, ieder mens heeft ‘m in meer of mindere mate, maar hoe sterk die zich laat zien verschilt enorm. Een flink deel van de mensen maakt een of twee episodes door en heeft daarna weinig of niets meer en bij anderen komt het in golven terug. Stemmen kunnen naar de achtergrond zakken of verdwijnen. Medicatie is een instrument, niet de hele oplossing. Lifestyle, slaap, ritme, contact, betekenis geven aan wat er gebeurt, dat doet minstens zoveel.
Dan je angst dat je hem belast en daarmee iets activeert. Snap ik, maar het werkt eigenlijk andersom. Praten over dingen versterkt ze niet, contact en er woorden aan geven is juist beschermend. Wat wel riskant is: isolement, zwijgen, op je tenen lopen. Iemand voelt heus wel als er iets wordt weggehouden, en die spanning is vermoeiender dan een open gesprek. En dit is belangrijk: je kunt een nieuwe episode niet voorkomen door je perfect te gedragen. Die last hoef je niet te dragen.
Daar zit ook de kern van je vraag. Je draagt een hoop angst in je eentje en dat is zwaar. Zorg dus ook voor jezelf, want voor naasten is er eigen ondersteuning en dat is geen luxe. En als er ooit weer een episode komt is dat niet alleen een ramp maar ook een kans om te leren, voor jullie allebei. Leven in angst voor wat komt is geen manier van leven, niet voor hem en niet voor jou.
Hope this helps, en kijk vooral ook verder bij de informatie hieronder.
Greetz Jim
Bespreek eventuele verandering van medicatie of andere aspecten van je behandeling altijd eerst met je voorschrijvende arts
Ga niet alleen dingen zitten veranderen, dat is niet de bedoeling van de adviezen van de experts van PsychoseNet. Bedenk je dat de adviezen van experts altijd van algemene aard zijn – je kunt ze niet zonder meer op jezelf van toepassing achten, dat kan pas na overleg met je behandelaar of huisarts. Onze expert heeft je immers niet persoonlijk onderzocht.
Wil je met iemand chatten?
Ga dan naar onze chat en verrijk jezelf met een herstelondersteunende chat met een van onze medewerkers.
Wil je een blog schrijven over je ervaring met een onderwerp relevant voor PsychoseNet?
Kijk hier voor informatie.
Lees deze toegankelijke boeken over Goede Zorg:
Wil je weten hoe je medicatie moet afbouwen, of hoe je mensen hiermee kunt helpen?
Ben je op zoek naar informatie over Persoonlijk Herstel?
Ben je op zoek naar de JUISTE HULP?
