Antwoord
Hey H., dank voor je vraag!
Wat je beschrijft hoor ik vaak en het wordt zwaar onderschat als vorm van pijn. Je wordt met de ogen waargenomen maar niet met de aandacht beantwoord. Op dat onzichtbare niveau gebeurt iets heel concreets: afstemming. Mensen sturen continu kleine signalen naar elkaar – timing, blikrichting, toonhoogte, het ritme van beurten nemen in een gesprek. Gezien worden betekent dat iemand reageert op wat er in je omgaat en dat het antwoord past bij wat je bedoelde. Het mooiste onderzoek hierover is het still face experiment van Tronick. Een moeder speelt met haar baby, zet dan twee minuten haar gezicht op neutraal. Ze is er nog steeds, ze kijkt de baby nog steeds aan. Binnen seconden raakt de baby in paniek. De aanwezigheid doet het werk dus niet, het antwoord doet het werk. Biofotonen en energie heb je hier niet voor nodig. Spiegelneuronen worden er graag bij gehaald maar zijn zwaar overschat als verklaring, dat is een verhaal over cellen terwijl het hier gaat om wat er tussen mensen gebeurt.
Bij vroege verwaarlozing leer je twee dingen tegelijk. Je wordt extreem gevoelig voor elk teken van overgeslagen worden en je leert je eigen signaal zachter te zetten. Die tweede is de lastige. Je verwacht niet meer dat je bedoeling begrepen wordt, dus zeg je hem niet meer hardop, en dan wordt hij inderdaad niet begrepen. Dat is best wel een dingetje, want een deel daarvan ligt bij de ander en deel ligt bij jou. Het deel dat bij jou ligt is ook het enige deel waar je zelf iets aan kunt veranderen.
Je tweede vraag. Waar haalt een kind het vandaan als de ouder het niet geeft? Overal waar het te halen valt. Een oma, een juf, een buurman, een broer, een hond, boeken, muziek, fantasie. Emmy Werner volgde op Kauai veertig jaar lang een hele geboortecohort. Kinderen die opgroeiden onder zware omstandigheden en die het toch redden hadden bijna allemaal minstens een volwassene die consequent in hen geloofde. Eentje is al genoeg. En kinderen maken zelf ook iets: zorgen voor anderen, presteren, naar binnen verdwijnen. Dat houdt je in leven, alleen blijven die strategieën daarna vaak decennia doorlopen terwijl ze niet meer nodig zijn. De honger zelf verjaart niet, die kun je later alsnog stillen.
Dat je in de maatschappij een toename ziet… denk dat je dat juist ziet. Contact wordt korter, functioneler en vaker via een scherm. En in de zorg zelf is het niet beter, daar is de relatie ingeruild voor protocollen en lijstjes. Dweilen met de kraan open. Daarom werken we veel met social holding.
Praktisch zou ik twee dingen doen. Maak je bedoeling expliciet, ook als dat onwennig voelt, dus zeg wat je wilde zeggen en check hardop of het aankwam. Mensen zijn meestal niet onwillig, ze zijn traag van begrip. En zoek plekken op waar wederkerigheid normaal is, een groep, vrijwilligerswerk, lotgenotencontact. Wil je er dieper mee aan de slag, dan is lichaamsgerichte psychotherapie vaak zinniger dan alleen praten, want niet gezien worden zit vooral in je lijf.
Hope this helps,
Greetz Jim
Meer informatie
Disclaimer
Bespreek eventuele verandering van medicatie of andere aspecten van je behandeling altijd eerst met je voorschrijvende arts
Ga niet alleen dingen zitten veranderen, dat is niet de bedoeling van de adviezen van de experts van PsychoseNet. Bedenk je dat de adviezen van experts altijd van algemene aard zijn – je kunt ze niet zonder meer op jezelf van toepassing achten, dat kan pas na overleg met je behandelaar of huisarts. Onze expert heeft je immers niet persoonlijk onderzocht.
Empower jezelf met Kennis van PsychoseNet
Wil je met iemand chatten?
Ga dan naar onze chat en verrijk jezelf met een herstelondersteunende chat met een van onze medewerkers.
Wil je een blog schrijven over je ervaring met een onderwerp relevant voor PsychoseNet?
Kijk hier voor informatie.
Lees deze toegankelijke boeken over Goede Zorg:
- Wil je alles weten over TRAUMA in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
- Wil je alles weten over PSYCHOSE in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
- Wil je alles weten over NEURODIVERSITEIT in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
- Wil je alles weten over HOE GOEDE GGZ ERUIT MOET ZIEN in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
- Wil je alles weten over PSYCHEDELICA in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
Wil je weten hoe je medicatie moet afbouwen, of hoe je mensen hiermee kunt helpen?
- Denk je over medicatieafbouw? Kijk dan EERST naar onze 33 TIPS OVER MEDICATIEAFBOUW op de website van PsychoseNet.
- Kijk ook naar ons tweedelige WEBINAR HOE MOET IK AFBOUWEN over afbouwen van psychiatrische medicaties met Jim van Os en Peter Groot;
Deel 1 is vooral voor afbouwers bedoeld; Deel 2 vooral voor voorschrijvers.
- Wil je een PERSOONLIJK ADVIES bij het kiezen van een AFBOUWSCHEMA?
Behandelaars kunnen bij de Regenboog Apotheek een persoonlijk advies vragen voor een afbouwschema voor een patiënt.
- Wil je benzodiazepinen afbouwen, eventueel via een ander middel zoals diazepam (Valium)? Gebruik dan de KNMP-rekenhulp.
- Heb je een vraag over WELK ANTIDEPRESSIVUM JE MOET GEBRUIKEN en over de bijwerkingen van antidepressiva? Kijk dan bij onze antidepressivakeuzetool.
- Heb je een vraag over WELK ANTIPSYCHOTICUM JE MOET GEBRUIKEN en over de bijwerkingen van antipsychotica? Kijk dan bij onze antipsychoticakeuzetool.
- Wil je meer leren over bewegingsstoornissen door psychiatrische medicaties en wat eraan te doen is? Kijk dan op de website Bewegingsstoornissen in de Psychiatrie.
Ben je op zoek naar informatie over Persoonlijk Herstel?
- Wil je begrijpen dat er vijf fasen zijn in het proces van PERSOONLIJK HERSTEL? Kijk dan onze animatie hierover of bekijk ze allemaal.
- Wil je weten hoe het werkt met het maken van een DSM-DIAGNOSE VAN PSYCHOSE? Kijk dan het mini-college van Jim van Os.
- Wil je weten waarom we op PsychoseNet KRITISCH ZIJN OP HET LABEL ‘SCHIZOFRENIE’ (of andere schizo-terminologie), en waarom we denken dat het beter kan worden vervangen door de term ‘psychosegevoeligheid’? Kijk dan naar het mini-college van Jim van Os.
- Als psychisch lijden niet het hebben van een DSM-diagnose is, met de suggestie dat er iets mis is ‘in je hoofd’, wat is het dan wel? Bekijk het mini-college WAT IS PSYCHISCH LIJDEN en wat doe je eraan? van Jim van Os.
- Ben je op zoek naar tools om uit je hoofd te komen en te kiezen voor wat belangrijk is? Kijk dan op deze site. Gebaseerd op Acceptance & Commitment Therapy (ACT).
- Wil je werken aan je lifestyle? Hier vind je goede informatie.
- Patiëntenvertrouwenspersoon (pvp): geeft advies en ondersteuning, maar alleen aan cliënten met een Wvggz-maatregel of in een Wvggz-accommodatie. Vrijwillige, ambulante cliënten zonder dwang kunnen terecht bij de klachtenfunctionaris van hun instelling.
Ben je op zoek naar de JUISTE HULP?
Beantwoord door: Jim van Os op 27 augustus 2026
