Jim van Os is een herstelgerichte psychiater, hoogleraar psychiatrische epidemiologie en Voorzitter Divisie Hersenen, UMC Utrecht. Hij werkt op het raakvlak van ‘harde’ breinwetenschap, gezondheidszorgonderzoek, kunst en subjectieve ervaringen van mensen met ‘lived experience’ in de GGZ. Jim is ook familielid van mensen met psychosegevoeligheid.
Hoi Jim,
Omdat ik door de olanzapine flink ben aangekomen heeft mijn psychiater voorgesteld om naast de olanzapine (2,5 mg) ook een lage dosering Abilify te slikken. Volgens hem wordt dit vaker gecombineerd om de bijwerkingen van de olanzapine tegen te gaan.
Is dit inderdaad gebruikelijk? Wat zijn jouw ervaringen en zou jij dit aanraden? Ikzelf twijfel.
Groetjes,
S.
Hey S., dank voor je vraag!
Wat je psychiater voorstelt gebeurt inderdaad vaker, dus dat is een bekende route. Olanzapine is van alle antipsychotica een van de meest dikmakende en metabool-belastende middelen, ook al zit je op een lage 2,5 mg. Dat komt doordat het stevig ingrijpt op histamine- en serotoninereceptoren die je eetlust en stofwisseling regelen. Aripiprazol (Abilify) werkt via een heel ander aangrijpingspunt: het is een partiële dopamine-agonist, gewichtsneutraal en soms zelfs licht gewicht-verlagend. Er is klinische ervaring en wat onderzoek dat aripiprazol de gewichtstoename van olanzapine deels kan tegengaan. Dus het idee op zich klopt.
Toch snap ik je twijfel, en die is terecht. Er zit namelijk een keerzijde aan. Je gaat van één middel naar twee middelen, met een extra bijwerkingenprofiel erbij, en daar moet je juist voorzichtig mee zijn (polyfarmacie). De vraag die ik zou stellen: waarom een tweede middel erbovenop, in plaats van overstappen van olanzapine naar een middel dat van zichzelf al gewichtsneutraler is? Bij een gevoeligheid als de jouwe kun je vaak prima uit met een enkel, beter passend middel. Dat houdt het simpel. In de antipsychotica keuzetool kun je de bijwerkingen naast elkaar leggen.
En dan het stuk dat we bijna altijd vergeten: gewicht is niet alleen een medicatieverhaal. Lifestyle doet enorm veel, slaap en bewegen, ochtendlicht, wat je eet, ritme. Geen bijzaak maar de hoofdzaak, welk middel je ook slikt.
Welbeschouwd heeft je psychiater een punt, maar jij ook. Leg je twijfel gewoon op tafel, dat hoort bij samen beslissen. Vraag hem waarom ‘erbij’ en niet ‘overstappen’, en met welk afbouwperspectief dit bedoeld is. Jij bent hier de regisseur, niet de medicatie.
Hope this helps, en kijk ook even verder bij de informatie hieronder.
Greetz Jim
Bespreek eventuele verandering van medicatie of andere aspecten van je behandeling altijd eerst met je voorschrijvende arts
Ga niet alleen dingen zitten veranderen, dat is niet de bedoeling van de adviezen van de experts van PsychoseNet. Bedenk je dat de adviezen van experts altijd van algemene aard zijn – je kunt ze niet zonder meer op jezelf van toepassing achten, dat kan pas na overleg met je behandelaar of huisarts. Onze expert heeft je immers niet persoonlijk onderzocht.
Wil je met iemand chatten?
Ga dan naar onze chat en verrijk jezelf met een herstelondersteunende chat met een van onze medewerkers.
Wil je een blog schrijven over je ervaring met een onderwerp relevant voor PsychoseNet?
Kijk hier voor informatie.
Lees deze toegankelijke boeken over Goede Zorg:
Wil je weten hoe je medicatie moet afbouwen, of hoe je mensen hiermee kunt helpen?
Ben je op zoek naar informatie over Persoonlijk Herstel?
Ben je op zoek naar de JUISTE HULP?
