Veel gezochte termen

De PsychoseNet Kennisbank

Beantwoord door

Auteur

expert avatar

Jim van Os is een herstelgerichte psychiater, hoogleraar psychiatrische epidemiologie en Voorzitter Divisie Hersenen, UMC Utrecht. Hij werkt op het raakvlak van ‘harde’ breinwetenschap, gezondheidszorgonderzoek, kunst en subjectieve ervaringen van mensen met ‘lived experience’ in de GGZ. Jim is ook familielid van mensen met psychosegevoeligheid.

Kan ik de citalopram beter afbouwen?

Vraag

Beste Jim,

Ik gebruik nu bijna 8 maanden citalopram en ben nog steeds heel somber. Ik geniet nergens van.

Is het beter om af te bouwen en een ander antidepressivum te proberen?

Veel dank!

Antwoord

Hey A., dank voor je vraag!

Als je nu bijna 8 maanden citalopram gebruikt en je blijft somber, vlak en zonder plezier, dan is dat een belangrijk signaal. Dan doet het middel waarschijnlijk niet wat je ervan mag verwachten. Antidepressiva horen na een paar maanden óf duidelijk iets toe te voegen, óf niet. Blijven hangen in niets voelen en nergens van genieten is geen goed teken.

Er zijn dan grofweg twee opties, maar de keuze hangt af van hoe jij je nu voelt en wat je lichaam laat zien. De ene optie is overstappen naar een ander middel. Dat kan soms helpen, maar het is geen garantie. Veel mensen komen dan in een carrousel van middelen terecht, terwijl de winst beperkt blijft. Zeker als je gevoelig bent voor bijwerkingen of al langer worstelt met stemming en angst, is het goed om daar kritisch op te zijn.

De andere optie is afbouwen en kijken wat er onder de medicatie eigenlijk gebeurt. Soms blijkt dat de medicatie zelf bijdraagt aan het vlakke gevoel en dat er na afbouw weer iets van gevoel en energie terugkomt. Dat betekent niet dat de depressie “tussen je oren zat”, maar dat het middel voor jou niet goed past.

Belangrijk om te weten is dit. Als je al maanden citalopram gebruikt, heeft je brein zich aangepast. Stoppen moet dus altijd langzaam. Te snel afbouwen kan onrust, somberheid en angst verergeren, wat dan ten onrechte wordt gezien als terugval. Daarom is rustig en stapsgewijs afbouwen essentieel. Op PsychoseNet staan 33 praktische tips voor medicatie-afbouw die je hierbij kunnen helpen. Voor de laatste en moeilijkste stapjes kunnen taperingstrips zinvol zijn, al worden die niet altijd vergoed.

Het is ook goed om even uit de reflex te stappen dat “als het niet werkt, er een ander pilletje moet komen”. Medicatie kan soms ondersteunen, maar herstel vraagt meestal meer. Structuur, beweging, contact, zingeving, en leren omgaan met sombere en angstige gedachten spelen een grote rol. Dat is geen therapiepraat, dat is hoe het brein weer veerkracht ontwikkelt.

Gezien je leeftijd en medische geschiedenis is extra voorzichtigheid belangrijk. Bespreek veranderingen daarom altijd met je huisarts of psychiater, liefst iemand die ook ervaring heeft met afbouwen en niet alleen met voorschrijven.

Kort gezegd. Blijven slikken terwijl je je zo voelt heeft weinig zin. Overstappen kan, maar afbouwen en herijken is minstens zo logisch. Het gaat er niet om wat “hoort”, maar wat jou helpt om weer iets van leven te voelen.

Hope this helps,

Greetz Jim

Meer informatie

Disclaimer

Bespreek eventuele verandering van medicatie of andere aspecten van je behandeling altijd eerst met je voorschrijvende arts

Ga niet alleen dingen zitten veranderen, dat is niet de bedoeling van de adviezen van de experts van PsychoseNet. Bedenk je dat de adviezen van experts altijd van algemene aard zijn – je kunt ze niet zonder meer op jezelf van toepassing achten, dat kan pas na overleg met je behandelaar of huisarts. Onze expert heeft je immers niet persoonlijk onderzocht.


Empower jezelf met Kennis van PsychoseNet

Wil je met iemand chatten?
Ga dan naar onze chat en verrijk jezelf met een herstelondersteunende chat met een van onze medewerkers.

Wil je een blog schrijven over je ervaring met een onderwerp relevant voor PsychoseNet?
Kijk hier voor informatie.

Lees deze toegankelijke boeken over Goede Zorg:

  • Wil je alles weten over TRAUMA in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
  • Wil je alles weten over PSYCHOSE in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
  • Wil je alles weten over NEURODIVERSITEIT in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
  • Wil je alles weten over HOE GOEDE GGZ ERUIT MOET ZIEN in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
  • Wil je alles weten over PSYCHEDELICA in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.

Wil je weten hoe je medicatie moet afbouwen, of hoe je mensen hiermee kunt helpen?

  • Denk je over medicatieafbouw? Kijk dan EERST naar onze 33 TIPS OVER MEDICATIEAFBOUW op de website van PsychoseNet.
  • Kijk ook naar ons tweedelige WEBINAR HOE MOET IK AFBOUWEN over afbouwen van psychiatrische medicaties met Jim van Os en Peter Groot;
    Deel 1 is vooral voor afbouwers bedoeld; Deel 2 vooral voor voorschrijvers.
  • Wil je een PERSOONLIJK ADVIES bij het kiezen van een AFBOUWSCHEMA?
    Behandelaars kunnen bij de Regenboog Apotheek een persoonlijk advies vragen voor een afbouwschema voor een patiënt.
  • Wil je benzodiazepinen afbouwen, eventueel via een ander middel zoals diazepam (Valium)? Gebruik dan de KNMP-rekenhulp.
  • Heb je een vraag over WELK ANTIDEPRESSIVUM JE MOET GEBRUIKEN en over de bijwerkingen van antidepressiva? Kijk dan bij onze antidepressivakeuzetool.
  • Heb je een vraag over WELK ANTIPSYCHOTICUM JE MOET GEBRUIKEN en over de bijwerkingen van antipsychotica? Kijk dan bij onze antipsychoticakeuzetool.
  • Wil je meer leren over bewegingsstoornissen door psychiatrische medicaties en wat eraan te doen is? Kijk dan op de website Bewegingsstoornissen in de Psychiatrie.

Ben je op zoek naar informatie over Persoonlijk Herstel?

  • Wil je begrijpen dat er vijf fasen zijn in het proces van PERSOONLIJK HERSTEL? Kijk dan onze animatie hierover of bekijk ze allemaal.
  • Wil je weten hoe het werkt met het maken van een DSM-DIAGNOSE VAN PSYCHOSE? Kijk dan het mini-college van Jim van Os.
  • Wil je weten waarom we op PsychoseNet KRITISCH ZIJN OP HET LABEL ‘SCHIZOFRENIE’ (of andere schizo-terminologie), en waarom we denken dat het beter kan worden vervangen door de term ‘psychosegevoeligheid’? Kijk dan naar het mini-college van Jim van Os.
  • Als psychisch lijden niet het hebben van een DSM-diagnose is, met de suggestie dat er iets mis is ‘in je hoofd’, wat is het dan wel? Bekijk het mini-college WAT IS PSYCHISCH LIJDEN en wat doe je eraan? van Jim van Os.

Ben je op zoek naar de JUISTE HULP?

Beantwoord door: Jim van Os op 2 februari 2026

Gerelateerd

Meer over

antidepressiva
citalopram
Medicatie

Lees ook