Hulplijnen

Stuur een blog in

Tools

Onderwerpen

Series

Stichting PsychoseNet

Steun ons

Doe een donatie

Veel gezochte termen

De PsychoseNet Kennisbank

Beantwoord door

Auteur

expert avatar

Jim van Os

Jim van Os is een herstelgerichte psychiater, hoogleraar psychiatrische epidemiologie en Voorzitter Divisie Hersenen, UMC Utrecht. Hij werkt op het raakvlak van ‘harde’ breinwetenschap, gezondheidszorgonderzoek, kunst en subjectieve ervaringen van mensen met ‘lived experience’ in de GGZ. Jim is ook familielid van mensen met psychosegevoeligheid.

Kun je stemmen horen maar niet psychotisch zijn?

Vraag

Mijn zoon hoort ondanks 15 mg olanzapine nog steeds stemmen maar hij is verder niet psychotisch.

Komt dit vaker voor?

Antwoord

Hey S., dank voor je vraag!

Ja, dat komt vaker voor. Stemmen horen en psychotisch zijn is niet hetzelfde. Veel mensen kunnen stemmen horen terwijl ze verder realiteitstoetsing hebben, niet verward zijn en hun leven redelijk op orde houden. Dat wordt vaak slecht uitgelegd, waardoor de verwachting ontstaat dat stemmen altijd weg moeten met antipsychotica. Zo werkt het helaas niet.

Olanzapine kan de intensiteit, dreiging en ontregelende werking van stemmen verminderen, maar het laat ze lang niet altijd verdwijnen. Zeker niet als iemand verder stabiel is. Dat je zoon ondanks stemmen niet psychotisch is, betekent dat hij er blijkbaar niet meer door wordt meegesleept. Dat is een belangrijke vorm van herstel, ook al zijn de stemmen er nog.

Belangrijk is ook dit: Antipsychotica zijn niet de enige manier om met stemmen om te gaan. Leren hoe je je tot stemmen verhoudt, hoe je ze minder macht geeft, hoe je stress vermindert die ze triggert, is vaak minstens zo belangrijk. Dat gebeurt bijvoorbeeld via herstelgerichte therapie en ervaringsdeskundigheid, zoals bij stemmengroepen. Dat gaat niet over overtuigen dat stemmen niet echt zijn, maar over leren leven met wat zich aandient.

Het risico is dat men steeds blijft ophogen in de hoop dat de stemmen verdwijnen. Dat levert vaak meer bijwerkingen op, maar niet per se minder stemmen. Terwijl functioneren, autonomie en kwaliteit van leven juist leidend zouden moeten zijn.

Dus ja, het kan. Het is niet uitzonderlijk. En het betekent niet automatisch dat er iets verkeerd gaat.

Zie ook tips hieronder!

Hope this helps,

Greetz Jim

Meer informatie

Disclaimer

Bespreek eventuele verandering van medicatie of andere aspecten van je behandeling altijd eerst met je voorschrijvende arts

Ga niet alleen dingen zitten veranderen, dat is niet de bedoeling van de adviezen van de experts van PsychoseNet. Bedenk je dat de adviezen van experts altijd van algemene aard zijn – je kunt ze niet zonder meer op jezelf van toepassing achten, dat kan pas na overleg met je behandelaar of huisarts. Onze expert heeft je immers niet persoonlijk onderzocht.

Empower jezelf met Kennis van PsychoseNet

Wil je met iemand chatten?
Ga dan naar onze chat en verrijk jezelf met een herstelondersteunende chat met een van onze medewerkers.

Wil je een blog schrijven over je ervaring met een onderwerp relevant voor PsychoseNet?
Kijk hier voor informatie.

Lees deze toegankelijke boeken over Goede Zorg:

  • Wil je alles weten over TRAUMA in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
  • Wil je alles weten over PSYCHOSE in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
  • Wil je alles weten over NEURODIVERSITEIT in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
  • Wil je alles weten over HOE GOEDE GGZ ERUIT MOET ZIEN in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
  • Wil je alles weten over PSYCHEDELICA in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.

Wil je weten hoe je medicatie moet afbouwen, of hoe je mensen hiermee kunt helpen?

  • Denk je over medicatieafbouw? Kijk dan EERST naar onze 33 TIPS OVER MEDICATIEAFBOUW op de website van PsychoseNet.
  • Kijk ook naar ons tweedelige WEBINAR HOE MOET IK AFBOUWEN over afbouwen van psychiatrische medicaties met Jim van Os en Peter Groot;
    Deel 1 is vooral voor afbouwers bedoeld; Deel 2 vooral voor voorschrijvers.
  • Wil je een PERSOONLIJK ADVIES bij het kiezen van een AFBOUWSCHEMA?
    Behandelaars kunnen bij de Regenboog Apotheek een persoonlijk advies vragen voor een afbouwschema voor een patiënt.
  • Wil je benzodiazepinen afbouwen, eventueel via een ander middel zoals diazepam (Valium)? Gebruik dan de KNMP-rekenhulp.
  • Heb je een vraag over WELK ANTIDEPRESSIVUM JE MOET GEBRUIKEN en over de bijwerkingen van antidepressiva? Kijk dan bij onze antidepressivakeuzetool.
  • Heb je een vraag over WELK ANTIPSYCHOTICUM JE MOET GEBRUIKEN en over de bijwerkingen van antipsychotica? Kijk dan bij onze antipsychoticakeuzetool.
  • Wil je meer leren over bewegingsstoornissen door psychiatrische medicaties en wat eraan te doen is? Kijk dan op de website Bewegingsstoornissen in de Psychiatrie.

Ben je op zoek naar informatie over Persoonlijk Herstel?

  • Wil je begrijpen dat er vijf fasen zijn in het proces van PERSOONLIJK HERSTEL? Kijk dan onze animatie hierover of bekijk ze allemaal.
  • Wil je weten hoe het werkt met het maken van een DSM-DIAGNOSE VAN PSYCHOSE? Kijk dan het mini-college van Jim van Os.
  • Wil je weten waarom we op PsychoseNet KRITISCH ZIJN OP HET LABEL ‘SCHIZOFRENIE’ (of andere schizo-terminologie), en waarom we denken dat het beter kan worden vervangen door de term ‘psychosegevoeligheid’? Kijk dan naar het mini-college van Jim van Os.
  • Als psychisch lijden niet het hebben van een DSM-diagnose is, met de suggestie dat er iets mis is ‘in je hoofd’, wat is het dan wel? Bekijk het mini-college WAT IS PSYCHISCH LIJDEN en wat doe je eraan? van Jim van Os.

Ben je op zoek naar de JUISTE HULP?

Beantwoord door: Jim van Os op 9 februari 2026

Gerelateerd

Meer over

Stemmen horen

Lees ook