Main content

Wanneer je psychotische ervaringen hebt waar je veel last van ondervindt, kan je arts of psychiater adviseren om hiervoor medicatie te gebruiken. Antipsychotica kunnen helpen om weer uit een psychose of een manie te komen, maar de achterliggende problemen lossen ze niet op. Wat zijn antipsychotica?

Wanneer je een psychose hebt kan het zijn dat je dingen hoort of ziet die anderen niet zien (hallucinatie-ervaringen), of dat je ideeën of overtuigingen hebt die anderen om je heen niet hebben of niet lijken te begrijpen (waangedachten). Het is niet een staat van ‘buiten de realiteit staan’, maar meer een staat waarin je de wereld om je heen bekijkt door de bril je eigen angstige emoties, zo danig dat andere mensen het niet meer kunnen volgen en conflicten ontstaan. Artsen beschrijven het vaak als psychotische symptomen, een psychotische episode of een psychotische ervaring.

Wat zijn antipsychotica?

Antipsychotica zijn middelen die maken dat je een beetje onverschillig wordt voor alles. Dus wat je waarneemt in zowel je binnenwereld als de buitenwereld wordt minder belangrijk zodat je er makkelijker afstand van kunt nemen. Dit maakt dat je makkelijker uit je psychose kunt komen. Je arts of psychiater kan adviseren om zo’n antipsychoticum te gebruiken bij een psychose. Antipsychotica hebben geen genezende werking; ze nemen de oorzaak van de psychose niet weg en lossen achterliggende problemen niet op. De medicatie zorgt ervoor dat de angst en de agitatie  rond je belevingen worden gedempt. Alles wordt wat fletser. Dit kan je helpen weer meer controle te krijgen op je leven, zeker als je merkt dat de psychotische symptomen voor veel stress en angst zorgen.

Bekijk de animatie “Moet ik medicatie nemen?”

Hoe werken antipsychotica?

Je hersenen bevatten chemische boodschappers (neurotransmitters) die ervoor zorgen dat informatie van het ene deel van je hersenen naar het andere deel wordt gezonden. Eén van deze stoffen die hiervoor zorgt heet dopamine.

De theorie achter psychose is dat hoge concentraties dopamine maken dat de hersenen anders gaan werken en dat informatie anders wordt doorgegeven. Hierdoor kunnen symptomen van een psychose ontstaan. De hypothese is dat antipsychotische medicatie de signalen van dopamine in je hersenen verminderen, waardoor er meer kans is dat de informatie op de goede manier wordt doorgegeven.

Antipsychotica Keuzetool

Aanrader! Vergelijk diverse antipsychotica en hun bijwerkingen met onze handige Antipsychotica  Keuzetool.

Antipsychotica kunnen forse bijwerkingen geven. Dit verschilt per medicijn. Je kunt niet van tevoren voorspellen welk middel bij jou het beste zal werken, het is een kwestie van proberen. Gelukkig zijn de bijwerkingen van de verschillende medicijnen wat beter te voorspellen. Je kunt het beste kiezen op de bijwerkingen.

Met onze Antipsychotica Keuzetool kun je de bijwerkingen van diverse antipsychotica met elkaar vergelijken.

Pagina Antipsychotica Bijwerkingen Keuzetool

Dus je kunt wel kiezen op basis van bijwerkingen!


Biografie Jim van Os

Prof. dr. Jim van OsVoorzitter Divisie Hersenen, UMC Utrecht. Hij is tevens verbonden als Visiting Professor Psychiatric Epidemiology aan het Institute of Psychiatry te Londen. Hij is sinds 2011 lid van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) en werd in 2016 benoemd tot Fellow van King’s College London

Jim van Os werkt op het raakvlak van ‘harde’ breinwetenschap, gezondheidszorgonderzoek, kunst en subjectieve ervaringen van mensen met ‘lived experience’ in de GGZ. In 2014 kwam zijn boek ‘De DSM-5 Voorbij‘ uit, in 2016 het boek ‘Goede GGZ!‘ (samen met Philippe Delespaul e.a.) en in 2021 het boek ‘We Zijn God Niet‘ (samen met Myrrhe van Spronsen).

Lees hier meer over Jim van Os. Of volg Jim op LinkedInFacebookTwitter en YouTube!

Externe informatie:

Lees meer over antipsychotica:

Lees meer over het afbouwen van medicatie:

  • Deel deze pagina: