Veel gezochte termen

De PsychoseNet Kennisbank

Beantwoord door

Auteur

expert avatar

Jim van Os is een herstelgerichte psychiater, hoogleraar psychiatrische epidemiologie en Voorzitter Divisie Hersenen, UMC Utrecht. Hij werkt op het raakvlak van ‘harde’ breinwetenschap, gezondheidszorgonderzoek, kunst en subjectieve ervaringen van mensen met ‘lived experience’ in de GGZ. Jim is ook familielid van mensen met psychosegevoeligheid.

Hoe kan ik buiten de ggz om een zorgmachtiging aanvragen?

Vraag

Beste meneer Van Os,

Mijn broer is tijdens zijn laatste psychose een half jaar opgenomen geweest en bij ontslag werd de zorgmachtiging verlengd. Ik weet niet voor hoelang…

Wanneer de zorgmachtiging vervalt, stopt mijn broer acuut met de medicatie, hij ziet niet dat hij ziek is. De ggz-instelling zou hier na vijf opnames toch wel van op de hoogte moeten zijn? Ik betwijfel het ten zeerste.

De casemanager beantwoordt mijn mail niet. Er is via de vertrouwenspersoon een bericht naar de behandelend psychiater en de geneesheer-directeur gestuurd over mijn zorgen, met een dringend verzoek de zorgmachtiging te verlengen.

Mijn vertrouwen in de ggz is inmiddels tot een nulpunt gedaald. Ik wil zelf een verlenging van de zorgmachtiging aanvragen.

Hoe kan ik dat doen buiten de ggz om?

Veel dank.

Antwoord

Beste N.,

Dank je wel voor je vraag!

Wat je beschrijft is een patroon dat heel veel naasten herkennen. Opname, stabilisatie, ontslag, machtiging loopt af, medicatie gaat acuut de deur uit en dan begint de afdaling opnieuw. Vijf keer inmiddels. Dat is loodzwaar voor je.

Een zorgmachtiging wordt nooit door de ggz zelf afgegeven, die wordt aangevraagd door de officier van justitie bij de rechter. En daar zit jouw ingang. In de Wvggz staat dat iemand die wezenlijk betrokken is bij de zorg het OM schriftelijk kan verzoeken een verzoekschrift voor te bereiden. Het OM moet daarop reageren en kan zo’n verzoek niet zomaar in een la leggen. Je richt je brief aan het arrondissementsparket van de regio waar je broer woont. Houd ’t zakelijk: de vijf opnames met jaartallen, wat er telkens gebeurt zodra de machtiging wegvalt, dat je broer zijn gevoeligheid zelf niet zo ziet en welk risico jij ziet. Feiten werken, emotie werkt minder.

Daarnaast kun je een melding doen bij de gemeente. Sinds 2020 kan die een verkennend onderzoek starten, maximaal twee weken, en de zaak dan al dan niet doorzetten naar ’t OM. Hier vind je meer informatie over de hele procedure.
Een derde route is een aangetekende brief aan de Raad van Bestuur van de instelling, met het argument dat er zorgplicht bestaat omdat je broer psychosegevoelig is en op dit moment maar deels wilsbekwaam ten aanzien van deze beslissing. Zulke brieven komen meestal wel ergens terecht. Vraag ook gewoon aan de geneesheer-directeur wanneer de machtiging precies afloopt, want een verlenging moet ruim op tijd in gang gezet worden.

Wat ik je echt zou aanraden: schakel de familievertrouwenspersoon in. Die mensen kennen deze route vanbinnenuit en kunnen met je meedenken over de formulering van zo’n verzoek. Gratis en onafhankelijk van de instelling.

En dan iets wat je misschien niet leuk vindt om te lezen. Ik snap dat je vertrouwen op nul staat, maar de meeste hulpverleners willen wel degelijk het goede; ze zitten klem tussen privacywetgeving, caseload en een systeem dat meer op controle dan op relatie gebouwd is. Een casemanager die niet antwoordt heeft vaak geen toestemmig om iets met jou te delen, en dat is iets anders dan onwil. En je bereikt meer met onderhandelen dan met directe strijd.

Tot slot ’t grotere punt. Ook een verlengde machtiging is dweilen met de kraan open zolang je broer zelf geen enkele reden ziet om iets te slikken. Dwang koopt tijd, meer niet. De methode die daar wel iets aan doet is LEAP van Xavier Amador: niet discussieren over ziek of niet ziek, maar aansluiten bij wat je broer zelf graag wil bereiken en medicatie daaraan koppelen. Werk aan de winkel, maar het is de enige weg die op termijn iets oplevert.

Hope this helps,

Greetz Jim

Meer informatie

Disclaimer

Bespreek eventuele verandering van medicatie of andere aspecten van je behandeling altijd eerst met je voorschrijvende arts

Ga niet alleen dingen zitten veranderen, dat is niet de bedoeling van de adviezen van de experts van PsychoseNet. Bedenk je dat de adviezen van experts altijd van algemene aard zijn – je kunt ze niet zonder meer op jezelf van toepassing achten, dat kan pas na overleg met je behandelaar of huisarts. Onze expert heeft je immers niet persoonlijk onderzocht.


Empower jezelf met Kennis van PsychoseNet

Wil je met iemand chatten?
Ga dan naar onze chat en verrijk jezelf met een herstelondersteunende chat met een van onze medewerkers.

Wil je een blog schrijven over je ervaring met een onderwerp relevant voor PsychoseNet?
Kijk hier voor informatie.

Lees deze toegankelijke boeken over Goede Zorg:

  • Wil je alles weten over TRAUMA in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
  • Wil je alles weten over PSYCHOSE in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
  • Wil je alles weten over NEURODIVERSITEIT in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
  • Wil je alles weten over HOE GOEDE GGZ ERUIT MOET ZIEN in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
  • Wil je alles weten over PSYCHEDELICA in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.

Wil je weten hoe je medicatie moet afbouwen, of hoe je mensen hiermee kunt helpen?

  • Denk je over medicatieafbouw? Kijk dan EERST naar onze 33 TIPS OVER MEDICATIEAFBOUW op de website van PsychoseNet.
  • Kijk ook naar ons tweedelige WEBINAR HOE MOET IK AFBOUWEN over afbouwen van psychiatrische medicaties met Jim van Os en Peter Groot;
    Deel 1 is vooral voor afbouwers bedoeld; Deel 2 vooral voor voorschrijvers.
  • Wil je een PERSOONLIJK ADVIES bij het kiezen van een AFBOUWSCHEMA?
    Behandelaars kunnen bij de Regenboog Apotheek een persoonlijk advies vragen voor een afbouwschema voor een patiënt.
  • Wil je benzodiazepinen afbouwen, eventueel via een ander middel zoals diazepam (Valium)? Gebruik dan de KNMP-rekenhulp.
  • Heb je een vraag over WELK ANTIDEPRESSIVUM JE MOET GEBRUIKEN en over de bijwerkingen van antidepressiva? Kijk dan bij onze antidepressivakeuzetool.
  • Heb je een vraag over WELK ANTIPSYCHOTICUM JE MOET GEBRUIKEN en over de bijwerkingen van antipsychotica? Kijk dan bij onze antipsychoticakeuzetool.
  • Wil je meer leren over bewegingsstoornissen door psychiatrische medicaties en wat eraan te doen is? Kijk dan op de website Bewegingsstoornissen in de Psychiatrie.

Ben je op zoek naar informatie over Persoonlijk Herstel?

  • Wil je begrijpen dat er vijf fasen zijn in het proces van PERSOONLIJK HERSTEL? Kijk dan onze animatie hierover of bekijk ze allemaal.
  • Wil je weten hoe het werkt met het maken van een DSM-DIAGNOSE VAN PSYCHOSE? Kijk dan het mini-college van Jim van Os.
  • Wil je weten waarom we op PsychoseNet KRITISCH ZIJN OP HET LABEL ‘SCHIZOFRENIE’ (of andere schizo-terminologie), en waarom we denken dat het beter kan worden vervangen door de term ‘psychosegevoeligheid’? Kijk dan naar het mini-college van Jim van Os.
  • Als psychisch lijden niet het hebben van een DSM-diagnose is, met de suggestie dat er iets mis is ‘in je hoofd’, wat is het dan wel? Bekijk het mini-college WAT IS PSYCHISCH LIJDEN en wat doe je eraan? van Jim van Os.
  • Ben je op zoek naar tools om uit je hoofd te komen en te kiezen voor wat belangrijk is? Kijk dan op deze site. Gebaseerd op Acceptance & Commitment Therapy (ACT).
  • Wil je werken aan je lifestyle? Hier vind je goede informatie.
  • Patiëntenvertrouwenspersoon (pvp): geeft advies en ondersteuning, maar alleen aan cliënten met een Wvggz-maatregel of in een Wvggz-accommodatie. Vrijwillige, ambulante cliënten zonder dwang kunnen terecht bij de klachtenfunctionaris van hun instelling.

Ben je op zoek naar de JUISTE HULP?

Beantwoord door: Jim van Os op 12 augustus 2026

Gerelateerd

Meer over

Naasten
Psychosegevoeligheid
zorgmachtiging

Lees ook