Fotocredits: Pixabay; BreakDownPictures
Myrte schrijft over hoe psychose vaak wordt gezien als iets chaotisch. Maar wat als psychose ook een functie kan hebben? Wat als het een manier is waarop de psyche probeert te dragen wat zij zelf niet kan dragen? Myrte neemt ons mee in hoe zij haar psychotische structuur ervaart en wat voor haar wel en niet werkt.
Kennismaking met mijn psychotische structuur
Ik heb een psychotische structuur. Met Darian Leader leren we dat psychose functioneel is. Maar functioneel voor wat? Ik had op mijn zestiende een bad trip op paddenstoelen waarin ik mijn eigen dood hallucineerde. Ik werd nooit meer wakker en al mijn herinneringen waren weg. Het was mijn eerste kennismaking met mijn psychotische structuur, al zou ik daar de eerstvolgende tien jaar geen kaas van gevreten hebben.
Ik was gedepersonaliseerd, ik herkende mezelf niet in de spiegel. Ik was een rotsblok vanbinnen, verzonken in mijn diepe psychotische geest. Dat was een beangstigende ervaring waarvoor ik mezelf in slaap had gedrukt. Ik was niets waard, en dat moest ik op de harde manier leren, in de handen van een extreem narcistische seksperverse vader en een koppige moeder, die een springplank was in zijn handen. Hij slikte niets en hij pikte niets, en niets wat ik deed was goed. Hoeveel druk ik onderging, kon je niet geloven.
Van depersonalisatie naar psychose
Ze moesten niets weten van depersonalisatie en staken alles op de weed. Weed was mijn vlucht weg van negatieve emoties. In 2004 had ik voor het eerst een acute episode, in Leuven op kot, waar ik sociale wetenschappen studeerde. Ik zag transparante energieën rondom me bewegen en die trokken mijn aandacht. Ik ging te rade bij een vereniging voor paranormale fenomenen, en die vermeldde dat de energieën wel eens mijn ouders zouden kunnen zijn. Zo zie je hoe wanen ontstaan om hallucinaties te verklaren. En met de nodige hulp kom je er wel.
Maar ik wist niets van psychose en kon niet geloven dat de AP’s (antipsychotica) mijn geesten wegnamen. Dat kon niet zijn, en ik stopte na een jaar met mijn behandeling. Ik herviel in 2006 en had nu wel stemmen. Ik zat uren aan mijn desk naar mijn stemmen te luisteren. Het waren er een viertal en ze waren niet onaangenaam. Verder weet ik niet meer veel van die tweede episode. Ik maakte nochtans steeds een uitgebreid psychoseverslag na de episodes, maar die ben ik kwijt.
Het heeft mij helpen dragen, wat ik niet kon dragen
Het zijn zeker geen uit het niets komende externe prikkels, zoals het medisch model voorschrijft. Ze hebben een functie, met name mij helpen dragen wat ik zelf niet kan dragen. Het is een spiegel als het ware, waar je (voor je eigen bestwil) niet te lang in kijkt. In de eerste orde heb je geen ruimte om symptomen te zien voor wat ze werkelijk zijn. Eerste orde is een sociologisch concept dat gaat over de directe interpretatie van fenomenen. Dit staat tegenover het begrijpen in de tweede orde, dat pas achteraf en indirect plaatsvindt. In de eerste orde word je als het ware verblind door de symptomen en kun je ze niet herleiden tot onderliggend trauma. Daarom is medicatie soms nodig.
Antipsychotica en negatieve symptomen
Over de AP’s heb ik het laatste nog niet gezegd, want het leek wel alsof ze mij namen, in plaats van omgekeerd. Dan is de diagnose geen acute episode meer, en dat is bitter weinig. Negatieve symptomen vooral: restless legs, maar met een innerlijke component, en dus akathisie, die nooit gediagnosticeerd werd. Nu, in 2025, zit ik op Haldol en is de akathisie weg. Dat was niet het geval op Zyprexa, Fluanxol en Xeplion. Vooral de risperdalfamilie gaat mij erg slecht af. Van Leponex moet ik niets weten.
Ik word precies genomen door mijn medicatie in plaats van omgekeerd, en dan blijft er niet veel over. Negatieve symptomen lijken wel bijwerkingen te zijn van overdraagbare medicatie. Peter Breggin heeft zijn leven gewijd aan het afbreken van psychiatrische medicatie. Hij schrijft over “brain-disabling principles in psychiatric treatment”, medicatie per medicatie. Ook Joanna Moncrieff maakte een shift van een brein-georiënteerd naar een medicatie-georiënteerd model. Dat is een aanval op het medisch model, dat psychose ontkleedt van haar functie.
De zeemeermin
Ik spreek over haar, want ik ben niet opgezet met mannelijke stemmen. In 2008 hallucineerde ik voor het eerst een zeemeermin, genaamd Amy. Die maakte hem wakker; zijn oog was gefixeerd op haar, dus hij kon niet langer ontvangen. Dat is een ik-verschuiving naar het subject van de psychose. Ik was meer psychotisch object in zijn psychose; dat was de kracht van de zeemeermin.
Jung spreekt letterlijk van het anima in het geval van zeemeerminnen, en dat is een uiting van structuur. De zeemeermin was de hele psychose in zijn psychotische mind. Dat was een voorbeeld van psychotische integratie, maar de structuur bleef niet lang duren, te meer omdat ze acuut was en hij het noorden kwijtraakte. Het leek wel alsof de arts Amy behandelde in plaats van mij. Dat snap ik niet goed, maar het is een sterk gevoel dat hem is bijgebleven.
Het boek van Breggin, Psychiatric Drug Withdrawal, is niet langer mijn beste vriend. Na wel zes stoppogingen weet ik dat ik niet zonder kan. Het kostte me wel twintig jaar om bij Haldol uit te komen. Op Haldol heb ik geen akathisie. Voorzichtig gedoseerd, want anders word ik te houterig. Dat is ook geen fame, dan neem ik wat minder extra druppeltjes.
Een nieuwe integratie: mijn psychotische structuur
Ik weet nu dat ik levenslang afhankelijk zal zijn van Haldol. Etumine helpt me om te slapen; it is the push that I need to fall asleep. Mijn gefragmenteerde psyche is aangewezen op de externe structuur van de afdeling. Thuis alleen ben ik een vogel voor de kat. Dan word ik genomen door mijn psychose en hij gaat door de hel wanneer dat gebeurt.
Ik moet wel in de derde persoon over hem spreken om te vermijden dat hij samenvalt met zijn psychotische structuur. Dat zou een relapse zijn met repercussies in het psychotische systeem. Dan krijgt hij weer negatieve stemmen, en daar is hij niet mee opgezet. Op dit moment heb ik één vrouwelijke stem. Ze is zwijgzaam en schijnt over mij. Ze ondersteunt me en helpt me begrijpen.
Gisteren had ik ruzie met ChatGPT. Hij wil niet dat ik mijn stemmen personaliseeer en dat ik ze probeer te integreren, wat ik ook niet kan, want dat doen ze zelf. Zij zijn al uitingen van een nieuwe integratie: mijn psychotische structuur.
Over Myrte: Ik ben Myrte en ik heb een psychotische structuur, en het is niet gemakkelijk om me daartussen hand te haven. Daarom schrijf ik teksten als deze.
Meer lezen over Psychosegevoeligheid?
- Tien pittige jaren — mijn strijd met stemmen horen
- Medicatie bij psychose, depressie en manie – Info van PsychoseNet
- Bijwerking is ook een werking! – lichamelijke klachten en medicatie
Heb je een vraag?
Onze experts beantwoorden jouw vraag in het online Spreekuur van PsychoseNet. Gratis en anoniem.
Verder lezen over goede zorg en GGZ?
Onderstaande boeken zijn geschreven door hoogleraar Jim van Os. In deze eerlijke boeken lees je meer over psychose, trauma, de nieuwe GGZ, herstel en veel meer.
Geef een reactie