Antwoord
Hey E., dank voor je vraag!
Goeie vraag en ik snap je twijfel. Overstappen van het ene SSRI naar het andere maakt zelden een groot verschil. Citalopram en sertraline zitten in dezelfde familie en werken op hetzelfde mechanisme. De kans dat sertraline ineens wel doet wat citalopram niet lukt, is klein. En je angst dat het slechter kan gaan is niet gek: in de eerste weken na het starten of wisselen van een SSRI worden mensen vaak juist onrustiger en zenuwachtiger voordat het beter wordt. Sertraline is voor sommige mensen zelfs wat activerender dan citalopram, en activerender is nou net niet wat je wil als je je de hele dag al onrustig voelt. Op de keper beschouwd is de winst van overstappen onzeker, het risico op een paar rommelige weken is er wel.
Wat je leest klopt deels: antidepressiva halen bij angst hooguit de scherpe randjes eraf, precies wat je beschrijft. Ze lossen de angst niet op. De reden dat zo’n middel soms helpt zit hem vaak in een soort schok in het systeeem aan het begin, waardoor je even een ander perspectief kunt nemen. Een tweede SSRI gaat geen nieuwe schok geven. Daar zit dus niet je grote hefboom. Die zit ergens anders, en dat maakt je keuze meteen wat lichter: verwacht niet dat de pil het gaat fiksen, dan wordt overstappen ineens een veel kleiner besluit.
Waar de echte winst bij angst zit: je angstgevoeligheid langzaam in het gezicht leren kijken in plaats van haar te ontwijken. Dat is hard werken, maar het werkt; je empowert jezelf ten opzichte van de angst, zodat die niet langer de baas is. Je ziet al een psycholoog, dat is mooi. De vraag is of jullie ook echt die kant op werken, richting de angst toe, en niet alleen erover praten. Daarnaast is lifestyle bij onrust geen bijzaak maar de hoofdzaak: beweging is een van de sterkste angstdempers die er zijn, en let op cafeïne (koffie, cola, energiedrank, die maken die onrust vaak erger), slaap, een vast ritme, en ademwerk of yoga voor de onrust in je lijf. Bespreek de medicatiekeuze met je behandelaar (samen beslissen), maar leg je energie vooral in dat andere stuk. Voor het vergelijken van bijwerkingen kun je de antidepressiva keuzetool gebruiken.
Hope this helps en kijk vooral ook bij de informatie hieronder. En als je meer intensief contact wil, ga dan naar onze chat.
Greetz Jim
Meer informatie
Disclaimer
Bespreek eventuele verandering van medicatie of andere aspecten van je behandeling altijd eerst met je voorschrijvende arts
Ga niet alleen dingen zitten veranderen, dat is niet de bedoeling van de adviezen van de experts van PsychoseNet. Bedenk je dat de adviezen van experts altijd van algemene aard zijn – je kunt ze niet zonder meer op jezelf van toepassing achten, dat kan pas na overleg met je behandelaar of huisarts. Onze expert heeft je immers niet persoonlijk onderzocht.
Empower jezelf met Kennis van PsychoseNet
Wil je met iemand chatten?
Ga dan naar onze chat en verrijk jezelf met een herstelondersteunende chat met een van onze medewerkers.
Wil je een blog schrijven over je ervaring met een onderwerp relevant voor PsychoseNet?
Kijk hier voor informatie.
Lees deze toegankelijke boeken over Goede Zorg:
- Wil je alles weten over TRAUMA in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
- Wil je alles weten over PSYCHOSE in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
- Wil je alles weten over NEURODIVERSITEIT in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
- Wil je alles weten over HOE GOEDE GGZ ERUIT MOET ZIEN in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
- Wil je alles weten over PSYCHEDELICA in een toegankelijk boek? Lees dan ons boek hierover.
Wil je weten hoe je medicatie moet afbouwen, of hoe je mensen hiermee kunt helpen?
- Denk je over medicatieafbouw? Kijk dan EERST naar onze 33 TIPS OVER MEDICATIEAFBOUW op de website van PsychoseNet.
- Kijk ook naar ons tweedelige WEBINAR HOE MOET IK AFBOUWEN over afbouwen van psychiatrische medicaties met Jim van Os en Peter Groot;
Deel 1 is vooral voor afbouwers bedoeld; Deel 2 vooral voor voorschrijvers.
- Wil je een PERSOONLIJK ADVIES bij het kiezen van een AFBOUWSCHEMA?
Behandelaars kunnen bij de Regenboog Apotheek een persoonlijk advies vragen voor een afbouwschema voor een patiënt.
- Wil je benzodiazepinen afbouwen, eventueel via een ander middel zoals diazepam (Valium)? Gebruik dan de KNMP-rekenhulp.
- Heb je een vraag over WELK ANTIDEPRESSIVUM JE MOET GEBRUIKEN en over de bijwerkingen van antidepressiva? Kijk dan bij onze antidepressivakeuzetool.
- Heb je een vraag over WELK ANTIPSYCHOTICUM JE MOET GEBRUIKEN en over de bijwerkingen van antipsychotica? Kijk dan bij onze antipsychoticakeuzetool.
- Wil je meer leren over bewegingsstoornissen door psychiatrische medicaties en wat eraan te doen is? Kijk dan op de website Bewegingsstoornissen in de Psychiatrie.
Ben je op zoek naar informatie over Persoonlijk Herstel?
- Wil je begrijpen dat er vijf fasen zijn in het proces van PERSOONLIJK HERSTEL? Kijk dan onze animatie hierover of bekijk ze allemaal.
- Wil je weten hoe het werkt met het maken van een DSM-DIAGNOSE VAN PSYCHOSE? Kijk dan het mini-college van Jim van Os.
- Wil je weten waarom we op PsychoseNet KRITISCH ZIJN OP HET LABEL ‘SCHIZOFRENIE’ (of andere schizo-terminologie), en waarom we denken dat het beter kan worden vervangen door de term ‘psychosegevoeligheid’? Kijk dan naar het mini-college van Jim van Os.
- Als psychisch lijden niet het hebben van een DSM-diagnose is, met de suggestie dat er iets mis is ‘in je hoofd’, wat is het dan wel? Bekijk het mini-college WAT IS PSYCHISCH LIJDEN en wat doe je eraan? van Jim van Os.
- Ben je op zoek naar tools om uit je hoofd te komen en te kiezen voor wat belangrijk is? Kijk dan op deze site. Gebaseerd op Acceptance & Commitment Therapy (ACT).
- Wil je werken aan je lifestyle? Hier vind je goede informatie.
Ben je op zoek naar de JUISTE HULP?
Beantwoord door: Jim van Os op 4 juni 2026
