Fotocredits: Pixabay; Andre-H
Wat als je het allemaal even niet meer weet? Wat als je niet meer weet hoe je je dochter kunt helpen? Ingeborg schrijft over deze situatie tijdens meerdere crisismomenten van haar dochter. Ze zoekt naar verschillende oplossingen, waarbij een hulphond uiteindelijk de meeste steun bood bij het herstel van haar dochter.
Triggerwarning: deze blog bevat voor sommigen heftige onderwerpen, zoals zelfbeschadiging en een suïcidepoging. Heb je zelfmoordgedachten? Ga naar www.113.nl of bel 0800-0113.
Opgegroeid met een bipolaire moeder was ik al veel te vroeg vertrouwd met de GGZ. Toch kon ik de impact van de worsteling en opnames van mijn dochter op geen enkele manier zien aankomen.
Ze was 15 toen ze voor het eerst begon met zichzelf te beschadigen. Daarvoor had ze al heel wat hulpverleners gezien. Door een ingewikkelde scheiding en een vader die door eigen problemen niet altijd voor haar kon zorgen, was er al jarenlang jeugdbescherming betrokken. Ze had hierdoor al veel meegemaakt. Ik schrok dus niet direct toen ze begon met krassen, maar vroeg wel om hulp.
Toen het krassen snijden werd, kwam ze in de gesloten jeugd-GGZ voor een crisisopname die vier maanden duurde. Zelf was ik tot voor kort werkzaam bij een gemeente op het gebied van preventie binnen de GGZ en ik was verbaasd over het feit dat er zo weinig positieve gezondheid was binnen de kliniek.
Geen beweging, geen buitenlucht, geen creativiteit en geen zingeving. Door haar autisme kon ze niet goed haar gevoelens verwoorden, dus de aangeboden gesprekken kwamen niet van de grond.
Haar liefde voor dieren
Ik zag haar wegzakken en verslechteren. Door toedoen van een betrokken Wmo-consulent kwamen we na enkele maanden in contact met een onderwijszorgboerderij. Dit was bedoeld voor dagbesteding na de opname. Mijn dochter wilde niet, maar ik ging toch met haar kennismaken. Ze vond het nog steeds niets, maar was bereid om een dag mee te lopen. Die dag zag ik voor het eerst wat ik lang niet gezien had: plezier, enthousiasme en een lichtheid die lang weg was geweest. Met hulp van deze lieve mensen op deze prachtige plek maakten we snel grote stappen richting huis. Er werd een paardentherapeut ingezet om verder aan de therapie te werken. Ook hier voelde ze zich begrepen en gezien.
Ze ging weer naar school, in combinatie met de zorgboerderij, en alles leek rustig. Na bijna twee jaar kwam er ineens een nieuwe zwarte wolk. Het snijden nam in korte tijd levensgevaarlijke vormen aan. Ik zat drie keer per week, vaak ’s nachts, bij de eerste hulp en raakte uitgeput. Ik klopte soms bijna dagelijks aan bij de behandelaren. De GGZ had het over “autonomie bevorderen” en “zelfregie” en ik smeekte om handvatten om hiermee om te gaan. Ik stond met lege handen.
“Ik zag het licht weer uit haar verdwijnen”
Toen, op een zwarte zaterdag begin dit jaar, was ze bijna uit het leven gestapt. De GGZ wilde haar wederom niet opnemen, “want autonomiebevorderend beleid”, maar de crisisbeoordeling kwam tot een andere conclusie. We gingen dezelfde kliniek weer in. Weer de te felle lampen, de steriele omgeving. Geen buiten, geen beweging. Autonomie was ver te zoeken. De dingen waar ze blij van werd, zoals zelf koken, waren niet toegestaan. Even een spelletje doen met een medepatiënt ook niet. Ik zag het licht weer uit haar verdwijnen. Als ze de kans kreeg, sneed ze levensgevaarlijk diep. Als dat niet lukte, bonkte ze uit frustratie haar hoofd kapot.
Ondertussen werden er grote overleggen georganiseerd: lokaal, regionaal en bovenregionaal. Haar problematiek was volgens de betrokkenen hoogcomplex. Nog geen drie weken na opname werd er geopperd om haar maar aan te melden bij de levenseindekliniek. Toen wist ik dat ik de regie nooit uit handen zou geven. De GGZ vond haar te complex en, omdat ik had aangegeven dat ik overbelast was en ondersteuning nodig had, werd er gekeken naar gesloten jeugdzorg. Alles in mij schreeuwde dat dat het allerslechtste scenario was.
Toen stonden wij weer buiten…
Toen de verlenging van de gedwongen opname dreigde af te lopen, was er geen plan of perspectief. Wel veel overleggen waarin alle professionals de complexiteit en de onmacht bleven benoemen. Het werd mij steeds duidelijker dat hier niet het antwoord lag. Intuïtief zocht ik naar een oplossing, een uitweg, waarbij haar passie voor dieren een handvat was. Ik kwam in contact met mensen die een zelfgetrainde hulphond hadden die wegens omstandigheden weg moest. Mijn dochter was enthousiast en we kregen toestemming om af te reizen en kennis te maken. De klik was groot.
Een week later werd door de rechter de maatregel beëindigd, niet vanwege het ontbreken van ernstig risico, maar omdat behandeling volgens de GGZ niet effectief en doelmatig was. Dat wat ze boden sloot inderdaad niet aan, en meer smaken leken er niet te zijn.
Na de uitspraak kreeg ik vrij snel bericht dat ze de opname wilden beëindigen en stond ik binnen no time met mijn dochter buiten de deur. Geen nazorg, geen begeleiding, niets. Daarover zouden nog vele overleggen volgen. Het is nu een maand later en er is nog steeds geen concreet plan.
Een hulphond biedt haar meer herstel
We hadden de dag ervoor gelukkig de hond al opgehaald. Die bracht eigenlijk meteen wat de GGZ niet kon brengen: structuur, zingeving en een grote berg vrolijkheid. Mijn dochter kwam buiten, ze had een taak en er was een maatje dat er altijd voor haar was en haar nooit veroordeelde. De zorgboerderij was nooit van haar zijde geweken tijdens haar opname en heeft haar al gedurende de opname met open armen ontvangen. Ondanks de grote risico’s zagen ze vooral het belang van mijn dochter en de wens om aan haar herstel bij te dragen.
De combinatie hond en zorgboerderij maakte dat mijn dochter nu al wekenlang zonder echte incidenten thuis is. Ze is er nog niet, maar ze is aan het groeien in meerdere opzichten. Binnenkort starten we met de officiële hulphondopleiding, zodat haar hond een certificaat krijgt en nog beter bij haar kan aansluiten.
Is mijn dochter er nu helemaal? Nee. Zal ze nog een keer terugvallen? Vast wel. Maar ze is wel binnen vier weken verder gekomen dan in al die maanden GGZ. Ze heeft met de hond, in combinatie met de fantastische mensen van de zorgboerderij, een belangrijke motivatie om thuis te willen zijn. Ze denkt weer na over een opleiding en heeft weer contact met vrienden.
De hond heeft in korte tijd gebracht wat de GGZ niet lukte: zingeving, dagstructuur en bovenal een hoop plezier en speelsheid.
Meer lezen over Herstel na een opname?
- Hoe pak ik na een opname mijn leven weer op? – Info van PsychoseNet
- Vastlopen in de ggz — van opnames naar klachten
- Wat kunnen we als familie doen na een psychiatrische opname? – Info van PsychoseNet BE
- De overgebleven vragen na opname – na psychose
Heb je een vraag?
Onze experts beantwoorden jouw vraag in het online Spreekuur van PsychoseNet. Gratis en anoniem.
Ken je de mini-College’s van PsychoseNet al?
Bekijk PsychoseNet college’s van Jim van Os over zorg en herstel, van depressie tot psychose.






Geef een reactie