Main content

De burgemeester beslist door middel van een IBS of iemand gedwongen opgenomen moet worden. De rechter beslist daarna of de gedwongen opname voor drie weken aanblijft. Na die periode is er mogelijkheid tot verlenging van de opname door middel van een rechterlijke machtiging (RM).

Hoe een rechterlijke machtiging in werking treedt

De burgemeester beslist door middel van een IBS of iemand gedwongen opgenomen moet worden. De rechter beslist daarna of de gedwongen opname voor drie weken aanblijft. Na drie weken zijn er twee opties:

  • Optie 1: Als de behandelend arts de inschatting heeft dat er nog steeds sprake is van gevaarlijk gedrag, dan kan hij een ‘Rechterlijke Machtiging’ (RM) aanvragen. Dan wordt de IBS nog maximaal drie weken verlengd, totdat er over deze RM is beslist;
  • Optie 2: Indien de behandelend arts inschat dat er geen sprake meer is van gevaarlijk gedrag, dan vervalt de gedwongen opname. De behandeling kan gestopt worden of vrijwillig worden voortgezet.

Verloop van een RM

Nadat de rechter heeft besloten dat iemand een RM krijgt, moet de persoon binnen twee weken zijn opgenomen op een gesloten afdeling van een instelling. De rechter heeft ook de verantwoordelijkheid om directbetrokkenen op de hoogte te stellen van deze beslissing.

De RM opheffen

De cliënt kan aan de behandelaar vragen de RM op te heffen. Als de behandelaar dat niet wil, kan de cliënt de geneesheer-directeur of de officier van justitie aanschrijven. Een laatste stap is cassatie.

Een RM duurt zo lang als nodig is

Bij een gedwongen opname kan een cliënt niet zelf bepalen wanneer hij uit de instelling vertrekt. Daarvoor moet de Bopz-arts (geneesheer directeur) toestemming geven. Dit gebeurt wanneer de cliënt in zoverre is hersteld, dat aan de criteria voor een gedwongen opname niet meer wordt voldaan. Na deze inschatting dat er geen sprake meer is van gevaarlijk gedrag, kan -net als bij de IBS- de behandeling worden gestopt of vrijwillig worden voortgezet.


Biografie Jim van Os

Prof. dr. Jim van OsVoorzitter Divisie Hersenen, UMC Utrecht. Hij is tevens verbonden als Visiting Professor Psychiatric Epidemiology aan het Institute of Psychiatry te Londen. Hij is sinds 2011 lid van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) en werd in 2016 benoemd tot Fellow van King’s College London

Jim van Os werkt op het raakvlak van ‘harde’ breinwetenschap, gezondheidszorgonderzoek, kunst en subjectieve ervaringen van mensen met ‘lived experience’ in de GGZ. Hij verschijnt sinds 2014 op Thomson-Reuter Web of Science lijst van ‘most influential scientific minds of our time’. In 2014 kwam zijn boek De DSM-5 Voorbij uit, en in 2016 het boek Goede GGZ! (samen met Philippe Delespaul e.a.)

Lees hier meer over Jim van Os. Of volg Jim op LinkedInFacebookTwitter en YouTube!

Bekijk voor meer informatie:

  • Dwangindezorg.nl – Informatie over dwang in de zorg, gezien vanuit cliënten, directbetrokkenen en professionals.
  • Patientenfederatie.nl – Informatie over patiëntenrechten. Maakt zich sterk voor alle mensen die zorg nodig hebben.

Meer informatie over behandeling:

  • Deel deze pagina: